DSÖ'den 'Gizli İnsan Kaynağı Krizi' Alarmı: 2030'da 11,1 Milyon Sağlık Çalışanı Açığı Bekleniyor
Ulusal Sağlık İş Gücü Hesapları (NHWA) kapsamında hazırlanan DSÖ raporu, küresel sağlık iş gücünün son 20 yılda %52 büyüdüğünü ancak bu büyümenin bölgeler arası uçurumu kapatmadığını gözler önüne serdi. Rapora göre 2030 yılına gelindiğinde dünya genelinde 11,1 milyon sağlık çalışanı açığı oluşacak ve 67 ülke temel sağlık ihtiyaçlarını karşılayamayacak.
Ulusal Sağlık İş Gücü Hesapları (NHWA) çerçevesinde derlenen DSÖ raporu, doktor, hemşire, ebe, diş hekimi ve eczacıları kapsayan toplam sağlık çalışanı yoğunluğunun son 20 yılda %52 oranında arttığını tespit etti. 2006 yılında her 10 bin kişiye 44,8 sağlık personeli düşerken, bu rakam 2025 itibarıyla 67,9'a yükseldi ve küresel çalışan sayısı 70 milyon eşiğini aştı. Söz konusu artış, niceliksel bir iyileşmeye işaret etse de DSÖ, bu tablonun bölgesel eşitsizlikleri örttüğü uyarısını yaptı. Avrupa Bölgesi'ndeki doktor yoğunluğu Afrika Bölgesi'ne kıyasla 13 kat, hemşire ve ebe yoğunluğu ise 6 kat daha fazla. Bu fark, sağlık hizmetine erişimde coğrafi adaletsizliğin yapısal bir sorun olarak varlığını sürdürdüğünü gösteriyor.
Yaşlanan İş Gücü ve 2030 Tehdidi
Raporun dikkat çeken bir diğer bulgusu, sağlık çalışanlarının yaşlanmasının küresel açığı derinleştirdiği yönünde. 122 ülkeden toplanan verilere göre doktorların ortalama %25'i 55 yaş üstünde. Yüksek gelirli ülkelerde bu oran her 3 doktordan 1'ine denk geliyor. DSÖ Akademisi yetkilileri, söz konusu tabloyu ivedilikle müdahale edilmesi gereken bir 'gizli kriz' olarak tanımladı. Yetkililere göre 2030 yılına kadar küresel sağlık iş gücü açığı 11,1 milyon kişiye ulaşacak ve 67 ülke temel sağlık gereksinimlerini karşılayamaz hale gelecek. Bu projeksiyon, emeklilik dalgasının yalnızca gelişmiş ülkeleri değil, kırılgan sağlık sistemine sahip ülkeleri de doğrudan tehdit ettiğini ortaya koyuyor.
Sağlık iş gücündeki yaşlanma, yalnızca personel kaybı anlamına gelmiyor; aynı zamanda kurumsal hafıza ve klinik deneyim aktarımında da ciddi boşluklar yaratıyor. Genç sağlık profesyonellerinin istihdamı ve eğitimi, mevcut açığın kapatılmasında kritik bir rol oynuyor. DSÖ verileri, yatırımların bölgesel ihtiyaçlara göre planlanmaması halinde eşitsizliklerin daha da derinleşeceğini gösteriyor. Sağlık Bakanlıkları ve sağlık kurumları açısından bu tablo, yalnızca istihdam sayılarını artırmanın ötesinde, personelin dağılımını dengeli kılacak ve yaşlanan iş gücünün yerini dolduracak politikalar geliştirmeyi zorunlu kılıyor. Aksi takdirde 2030 hedeflerine ulaşmak, artan nüfus ve yaşlanan toplumlar karşısında giderek güçleşecek. Sağlık çalışanları açısından ise bu süreç, iş yükünün artması ve tükenmişlik riskinin yükselmesi anlamına geliyor; bu da hizmet kalitesini doğrudan etkiliyor.
Bu gün tarihi ile Personelsaglik.NET yazarı CEREN YILDIZ tarafından derlenmiş aktarılmıştır.
