DSÖ Avrupa Raporu: Sağlık Sektörünün Yüzde 77'sini Oluşturan Kadınlar Saat Başına Yüzde 19 Daha Az Kazanıyor
Avrupa sağlık sektöründe kadınlar işgücünün büyük bölümünü oluştururken, ücretlendirmede sistematik bir eşitsizlikle karşılaşıyor. DSÖ verileri, kariyer basamakları yükseldikçe açılan makasın yüzde 22'yi aştığını ortaya koyuyor.
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) verilerine göre kadınlar, Avrupa sağlık sektöründeki toplam istihdamın yüzde 77'sini oluşturarak ezici bir çoğunluğa sahip. Buna karşın en çok kazanan üst dilimdeki pozisyonların yalnızca yüzde 55'inde yer alabiliyorlar. Sektör genelinde saatlik ortalama kazanç farkı yüzde 19 seviyesindeyken, düşük gelirli işlerde yüzde 2 olan bu fark, kıdem ve yönetim basamakları tırmanıldıkça yüzde 22'nin üzerine çıkıyor. Yaş, eğitim ve çalışma saati gibi etkenler düşüldüğünde bile açıklanamayan yapısal bir ücret farkı varlığını koruyor.
Bu tablo, sağlık hizmetlerinin belkemiğini oluşturan kadın emeğinin, kariyerin ilerleyen aşamalarında nasıl sistematik olarak daha az değerlendirildiğini gözler önüne seriyor. Söz konusu fark, yalnızca bireysel kazanç kaybı değil; aynı zamanda sektörün nitelikli işgücünü elde tutma kapasitesini de zayıflatan yapısal bir sorun olarak öne çıkıyor.
'Mesele Kadınların Emeğinin Nasıl Değerlendiğiyle İlgili'
DSÖ Avrupa Sağlık Sistemleri Bölümü Direktörü Natasha Azzopardi Muscat, bu tablonun nitelik eksikliğinden değil, bakım emeğinin değersizleştirilmesinden kaynaklandığına dikkat çekti. Kadın oranının yüksek olduğu sağlık yönetim pozisyonlarında saatlik ortalama ücret 22 euro iken, erkeklerin ağırlıkta olduğu diğer sektörlerdeki yöneticilerin 24,70 euro kazanması mesleki ayrışmayı gözler önüne seriyor. Yaşam boyu biriken bu eşitsizlik, kadın hekim ve sağlık çalışanlarının emeklilik döneminde yoksulluk riskini artırıyor.
Uzmanlar, ücret farkının yalnızca cari gelir düzeyini değil, emeklilik hakları ve sosyal güvence gibi uzun vadeli kazanımları da doğrudan etkilediğini vurguluyor. Bu durum, sağlık çalışanı kadınların kariyerleri boyunca biriktirdiği ekonomik dezavantajın, yaşlılık döneminde yoksulluk riskine dönüşmesine yol açıyor.
Eşitsizliği Kapatmak İçin Şeffaflık ve Reform Çağrısı
Sağlık sistemlerinin sürdürülebilirliği için cinsiyete dayalı ücret uçurumunun kapatılması gerektiğini vurgulayan DSÖ; ücret şeffaflığının yasalaşması, karar alma mekanizmalarında kadın temsilinin artırılması ve toplumsal cinsiyet kalıplarının kırılmasına yönelik hedefli politika değişiklikleri çağrısında bulundu.
Bu çağrı, ücret eşitsizliğinin yalnızca bireysel bir adaletsizlik değil, aynı zamanda sağlık sistemlerinin genel verimliliğini ve dayanıklılığını tehdit eden bir faktör olduğu gerçeğine dayanıyor. Şeffaflık mekanizmaları ve kadın liderliğinin güçlendirilmesi, sektördeki yapısal dengesizliğin giderilmesinde kilit araçlar olarak öne çıkıyor.
Konunun Türkiye özelindeki yansımaları da dikkat çekici. Sağlık Bakanlığı ve ilgili sağlık kurumlarının, kadın sağlık çalışanlarının ücret ve kariyer olanaklarında fırsat eşitliğini güçlendirecek adımlar atması, hem çalışan bağlılığını artıracak hem de sağlık hizmetlerinin kalitesine olumlu yansıyacaktır. Aksi halde, sağlık sektörünün belkemiği olan kadın emeğinin görünmez kılınması, sistemin sürdürülebilirliği açısından ciddi bir risk oluşturmaya devam edecektir.
Bu haber, bugün tarihi ile Personelsaglik.NET yazarı CEREN YILDIZ tarafından derlenmiş ve aktarılmıştır.
