Antalya’da görev yapmakta olan üyelerimiz tarafından, Sendikamız Genel Sağlık-İş’e yapılan başvurular sonucunda “2022 ve 2023 yılları arasında Antalya genelindeki kamu hastanelerinde görev yapan sağlık emekçilerinin, eşine rastlanmamış bir idari mağduriyetle karşı karşıya bırakıldığı” sonucuna ulaşılmıştır. Radyolojik çekimlerde (MR ve Bilgisayarlı Tomografi) kullanılan ilaçlı maddeler (opak madde) gerekçe gösterilerek, “herhangi bir idari soruşturma yürütülmeden ve savunma hakkı tanınmadan” sağlık emekçileri aleyhine haksız, hukuka ve usule aykırı rücu işlemleri gerçekleştirildiği ortaya çıkmıştır.
Hastane Bilgi Yönetim Sistemi (HBYS) kayıtları üzerinden yapılan incelemeler, idari bir hatayı gözler önüne sermiştir. Sistemin işleyişine göre; hekimin, ilaçlı MR veya tomografi istemi yapması, eczacının ilacı onaylaması ve servis hemşiresinin kendi şifresiyle ilacı teslim alması, çok rutin bir tıbbi prosedürken, Antalya İl Sağlık Müdürlüğü, bu adımları “kamu zararı” olarak değerlendirmiş KULLANILAN TEK BİR OPAK MADDE İÇİN sistemde HBYS kodu bulunan hekim, hemşire ve eczacının her birine ayrı ayrı fatura çıkarılarak, bedeller yasal faiziyle birlikte rücu edilmek istenmiştir.
YANİ ORTADA “KULLANILAN TEK BİR OPAK MADDE” OLMASINA RAĞMEN SÜREÇTE GÖREV ALAN ÜÇ AYRI SAĞLIK EMEKÇİSİNE DE AYRI AYRI RÜCU İŞLEMİ UYGULANARAK, BİR OPAK MADDEDEN ÜÇ AYRI BEDEL TAHSİL EDİLMEK İSTENMİŞTİR.
Antalya İl Sağlık Müdürlüğü’nün, skandal niteliğindeki uygulamalarından bir diğeri ise, irade dışı gelişen çekim iptallerinde yaşanmıştır. Özellikle pediatri (çocuk) vakalarında, damar yolu açılıp opak madde hastaya zerk edildikten sonra, çocuğun hareket etmesi gibi durumlar nedeniyle MR çekiminin yapılamadığı örneklerde, idare, ilacın tıbbi gereklilikle kullanılmış olmasına ve işlemin irade dışı iptaline bakmaksızın, sisteme giriş yapan tüm sağlık emekçilerine bu ilaçların bedelini kamu zararı olarak yansıtmaktadır.
Söz edilen durum nedeniyle sadece Antalya’daki bir hastanede yüzlerce sağlık çalışanı “haksız ve hukuka aykırı” rücu talepleri nedeniyle mağdur edilmiş; idarenin talep ettiği tutarlar, işlem sayısına bağlı olarak 300 TL ile 40.000 TL arasında değişiklik göstermiştir. Antalya genelinde ise, yaklaşık 50.000 adet opak maddenin ücretinin usulsüz bir şekilde rücu edilmeye çalışıldığı bilgisi, Sendikamız Genel Sağlık-İş’e ulaşmıştır. Söz edilen opak madde kullanımı sayısının fiili olarak kullanılabilecek opak madde sayısıyla bağdaşmadığı da açıkça anlaşılmıştır.
Özellikle belirtmek gerekir ki, Sendikamıza ulaşan iddialar arasında “rücu edilmeye çalışılan opak maddelerin büyük bir kısmının fiilen depolarda durduğu, sistemden nasıl düşüleceği bilinmediği için bu yola başvurulduğu” gibi durumlar da mevcuttur.
Bir eylemin kamu zararı oluşturduğunun anlaşılabilmesi ve bir kamu zararının ilgilisine rücu edilebilmesi için ortada usulüne uygun olarak yürütülmüş bir disiplin soruşturması ve kesinleşmiş bir disiplin cezasının bulunması zorunludur. Ancak Antalya İl Sağlık Müdürlüğü, sağlık çalışanlarının hiçbirisinden savunma talep etmeden, yalnızca bilgi işlem sistemindeki işlem kayıtlarını dikkate alarak, hiçbir dayanağı bulunmamasına rağmen usule aykırı rücu talepleriyle sağlık emekçilerini doğrudan cezalandırma yoluna gitmiştir.
İdare hukukunun temel ilkelerinin ve adil yargılanma hakkının ihlal edildiği bu uygulamanın ivedilikle durdurulması ve haksız tahsil edilen / edilmek istenen bedellerin sağlık emekçilerine iade edilmesi için Genel Sağlık-İş olarak sürecin takipçisi olacağımızı özellikle belirtmek isteriz. Derya UĞUR Genel Sağlık-İş Genel Başkanı
