Danla Biliç mide küçültme ameliyatı ile kilo verdikten sonra 5 kez estetik ameliyat geçirmesiyle bir süre magazinin en çok konuşulan isimlerinden biri olmuştu. Genç kadın, yaşadığı komplikasyonlar nedeniyle altıncı kez bıçak altına yatınca ‘estetik ameliyat bağımlılığı’ tartışmalarını da alevlendirmiş oldu.
Bazı bireylerde estetik işlem “bağımlılık benzeri” bir döngüye dönüşebiliyor; literatür bunu daha çok kompulsif davranış, beden dismorfik bozukluğu, onay arayışı ve tekrarlayan müdahale ihtiyacı üzerinden tartışıyor.
KISA SÜRELİ RAHATLAMA SONRASI YENİ İŞLEM
2025’te yayımlanan “Addiction to Cosmetic Procedures: A Scoping Literature Review” çalışması, estetik işlem bağımlılığı kavramının literatürde giderek kullanıldığını ama tanımının hala netleşmediğini söylüyor. Çalışmalarda incelenen vakalar arasında öne çıkan örüntü kişinin görünüşündeki kusurlara saplanması, işlem sonrası kısa süreli rahatlama yaşaması, sonra başka bir kusura odaklanıp yeni işlem araması şeklinde belirtiliyor.
En güçlü bağlantı beden dismorfik bozukluğu (BDD) ile kuruluyor.
Beden dismorfik bozukluğu (BDD), kişinin dış görünüşündeki gerçek olmayan veya çok küçük kusurları büyüterek algıladığı, bu nedenle yoğun kaygı yaşadığı psikiyatrik bir bozukluk...
2025 tarihli sistematik derleme ve meta-analize göre BDD oranı genel popülasyonda yüzde 17, plastik cerrahi hastalarında ise yüzde 24 olarak bulunmuş. Yani estetik cerrahiye başvuran grupta beden algısı bozukluğu belirgin biçimde daha yüksek.
SOSYAL MEDYA VERİLERİ NE SÖYLÜYOR
2024’te yapılan sosyal medya çalışması da bu tabloyu büyütüyor: 1.483 kişiyle yapılan araştırmada BDD oranı yüzde 24,4; Instagram ve Snapchat’te günde 4–7 saat geçirenlerde oran daha yüksek. BDD belirtisi olanların estetik cerrahiye daha sıcak baktığı da saptanmış.
2025’te Çin’de 605 estetik cerrahi hastasıyla yapılan çalışma ise çocukluk çağı olumsuz deneyimlerinin, güvensiz bağlanma ve kendine yabancılaşma üzerinden “estetik cerrahi bağımlılığı” eğilimini artırabileceğini gösteriyor.
ISAPS (Uluslararası Estetik Plastik Cerrahi Derneği) verilerine göre 2024’te dünyada yaklaşık 38 milyon estetik işlem yapıldı; cerrahi ve cerrahi olmayan işlemler 2020’ye göre yüzde 40’ın üzerinde arttı.
Bu ve benzeri güncel çalışmalar, bazı kişilerde estetik müdahalelerin beden algısı bozukluğu, sosyal medya baskısı, onay arayışı ve psikolojik kırılganlıklarla birleşerek ‘bir kez daha’ döngüsüne dönüşebildiğini gösteriyor.
Odatv.com
