Endoskopi, tıbbi olarak ağrılı kabul edilen bir işlem değildir; ancak işlem sırasında kişide rahatsızlık hissi oluşabilir. Özellikle boğazdan ilerletilen cihaz nedeniyle öğürme refleksi, boğazda baskı hissi ve kısa süreli huzursuzluk yaşanabilir. Bu durum çoğunlukla ağrıdan çok, yabancı cisim hissi şeklinde tarif edilir. Kullanılan endoskopların ince ve esnek yapıda olması sayesinde bu rahatsızlık günümüzde geçmişe kıyasla oldukça azalmıştır.
Bazı hastalarda yapılacak incelemenin kapsamı geniş olabilir ve bu noktada endoskopik ultrason gibi daha detaylı görüntüleme yöntemleri devreye girebilir. Bu tür işlemler daha uzun sürdüğü için hasta konforu daha fazla önem kazanır. Ağrı algısı; kişinin kaygı düzeyi, refleks hassasiyeti ve işlem süresine bağlı olarak değişebilir. Bu nedenle endoskopinin ağrılı olup olmadığı sorusu tek bir yanıtla açıklanamaz, ancak doğru yöntem seçildiğinde çoğu hasta için tolere edilebilir bir işlemdir.
Uyutmadan Endoskopi Yapılır Mı?
Endoskopi, birçok durumda hastayı tamamen uyutmadan da güvenle yapılabilir. Bu yöntemde boğaza lokal anestezik sprey uygulanır ve hasta işlem boyunca bilinci açık şekilde süreci yaşar. Kısa süren tanısal endoskopilerde bu yaklaşım sıklıkla tercih edilir. İşlem genellikle birkaç dakika içinde tamamlanır ve hasta kısa süre sonra günlük yaşamına dönebilir.
Ancak uyutmadan yapılan endoskopi her hasta için ideal olmayabilir. Öğürme refleksi güçlü olan, mide bulantısı yaşayan ya da işlem sırasında kontrolünü kaybetme korkusu olan kişiler için bu yöntem zorlayıcı olabilir. Ayrıca daha ayrıntılı inceleme gerektiren durumlarda hastanın hareketsiz kalması önemlidir. Bu nedenle uyutulmadan endoskopi kararı, hastanın fiziksel ve psikolojik durumuna göre değerlendirilmelidir.
Sedasyonlu Endoskopi Ağrı Ve Rahatsızlığı Tamamen Ortadan Kaldırır Mı?
Sedasyonlu endoskopi, işlem sırasında hissedilen rahatsızlığı büyük ölçüde azaltan bir uygulamadır. Hafif ya da orta düzey sedasyon altında hasta uykuya benzer bir hâlde olur ve çoğu zaman işlemi hiç hatırlamaz. Öğürme refleksi baskılanır, kas gevşemesi sağlanır ve hasta konforu belirgin şekilde artar. Bu durum hekimin işlemi daha kontrollü ve detaylı şekilde yapmasına da olanak tanır.
Özellikle endoskopik ultrasonografi gibi uzun sürebilen ve yüksek hassasiyet gerektiren işlemlerde sedasyon neredeyse standart bir uygulama hâline gelmiştir. Ancak sedasyon ağrı ve rahatsızlığı tamamen sıfırlamaz; işlem sonrasında hafif boğaz hassasiyeti, kısa süreli sersemlik ya da yorgunluk hissi görülebilir. Bu etkiler genellikle geçicidir ve birkaç saat içinde kendiliğinden ortadan kalkar.
Endoskopi Sonrası Boğaz Ağrısı Normal Midir?
Endoskopi sonrasında boğaz ağrısı, yanma ya da tahriş hissi yaşanması oldukça yaygındır ve genellikle normal kabul edilir. Endoskop cihazının boğazdan geçmesi sırasında mukozada hafif bir hassasiyet oluşabilir. Özellikle işlem sırasında öğürme refleksi fazla olan ya da boğaz kaslarını sık kullanan kişilerde bu durum daha belirgin hissedilebilir.
Bu tür boğaz şikâyetleri çoğu zaman birkaç saat ile bir gün içinde kendiliğinden azalır. Ilık sıvılar tüketmek, çok sıcak ya da çok soğuk içeceklerden kaçınmak ve boğazı zorlayacak konuşmalardan uzak durmak iyileşmeyi hızlandırır. Uzun süren, şiddetli ya da yutma güçlüğüyle birlikte görülen boğaz ağrıları ise mutlaka değerlendirilmelidir.
Endoskopi Sonrası Karın Ağrısı Yaşanır Mı?
Endoskopi sonrasında hafif karın ağrısı, dolgunluk veya gaz hissi yaşanması mümkündür. Bunun temel nedeni, mide ve bağırsakların daha iyi görüntülenebilmesi için işlem sırasında verilen havadır. Bu hava, işlem sonrası bir süre rahatsızlık hissine yol açabilir ancak genellikle ciddi bir sorun oluşturmaz.
Karın ağrısı çoğu hastada kısa sürede azalır ve gazın vücuttan atılmasıyla birlikte rahatlama sağlanır. Yürümek ve hafif hareketler yapmak bu süreci hızlandırabilir. Ancak ağrı giderek artıyorsa, şiddetliyse veya ateş, kusma gibi ek belirtiler eşlik ediyorsa bu durum normal kabul edilmez ve mutlaka tıbbi değerlendirme gerektirir.
