1 Temmuz'da Türkiye'de Dev Geri Dönüşüm Seferberliği: HOREKA Sektörüne ATM Gibi Çalışan Yeni Sistem
Personelsaglik.NET yazarı CEREN YILDIZ tarafından derlenmiş ve aktarılmıştır. 1 Temmuz itibarıyla tüm Türkiye'de uygulamaya girecek Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) Sistemi, otel, restoran ve kafeleri de kapsayacak şekilde genişliyor. Sistem, her gün milyonlarca içecek ambalajının tüketildiği HOREKA sektörünü, Depozito Bilgi Yönetim Sistemi (DBYS) üzerinden kayıt altına almayı hedefliyor.
Yeni düzenlemeyle birlikte marketler, süpermarketler, bakkallar ve büfeler resmi iade noktaları olarak belirlendi. Bu sayede, içecek ambalajlarının doğrudan çöpe gitmesi engellenerek, geri dönüşüm zincirine kazandırılması amaçlanıyor. Sistemin temel işleyişi, tüketicinin kullandığı ürünün ambalajını iade etmesi ve karşılığında ücretini alması üzerine kurulu; bu yönüyle adeta bir ATM mantığıyla çalışıyor.
Büyük Geri Dönüşüm Hamlesine Davet
Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) Başkanı Nurullah Öztürk, DOA Sisteminin çevresel ve ekonomik etkilerine dikkat çekerek tüm paydaşları sisteme katılmaya davet etti. Öztürk, vatandaşlardan üreticilere, işletmelerden geri dönüşüm sektörüne kadar herkesin ortak bir hedef doğrultusunda buluşacağını vurguladı. Özellikle HOREKA işletmelerinin katkısının kritik önem taşıdığını belirten Öztürk, 1 Temmuz'da başlayacak ulusal entegrasyon sürecinin daha yaygın ve güçlü bir geri dönüşüm ağı oluşturacağını ifade etti.
Ambalaj Başına Teşvik Desteği
DOA Sistemine kayıt yaptıran otel, restoran ve kafeler, topladıkları her bir DOA logolu ambalaj için teşvik ödemesi alabilecek. Yetkili saha operatörlerine teslim edilen ve dijital sistem üzerinden doğrulanan her ambalaj için işletmelere 0,20 TL ödeme yapılacak. Bu düzenleme, hem geri dönüşüm oranlarını artırmayı hem de işletmelere ek gelir sağlamayı hedefliyor.
Sisteme Dahil Olmak İçin Neler Yapılacak?
İşletmelerin sisteme dahil olabilmesi için izlemesi gereken adımlar şöyle sıralanıyor:
Öncelikle, işletmeler DBYS üzerinden resmi kayıt işlemlerini gerçekleştirecek. Kayıt sürecinin ardından, sistem içerisinden çalışacakları yetkili saha operatörünü belirleyecekler. DOA logolu ambalajlar, diğer atıklardan ayrı şekilde depolanacak ve belirli periyotlarla operatörlere teslim edilecek. Teslim edilen ambalajlar dijital doğrulama sürecinden geçirildikten sonra teşvik ödemeleri işletmelerin hesaplarına aktarılacak.
Bu sistem, sağlık kurumları ve hastaneler gibi büyük ölçekli atık üreticileri için de model oluşturabilir. Özellikle hastanelerdeki tek kullanımlık malzeme ve ambalaj atıklarının yönetimi, benzer bir depozito sistemiyle daha verimli hale getirilebilir. Sağlık Bakanlığı'nın, çevre sağlığı ve atık yönetimi politikaları kapsamında bu tür uygulamaları değerlendirmesi, hem çevresel sürdürülebilirliğe katkı sağlayacak hem de sağlık kurumlarının operasyonel maliyetlerini azaltabilecek potansiyele sahiptir.
