Yayıncı listeleri çoğu zaman tek bir sütunla sıralanır: otorite puanı. Puanı yüksek olan üstte, düşük olan altta durur ve seçim listenin üstünden başlar. Oysa puan, yayının geçmişte ne kadar bağlantı topladığını gösterir; bugün kimin okuduğunu, editörün neyi kabul ettiğini ve yazının sitede ne kadar süre görünür kalacağını söylemez. Yalnızca puana bakarak seçilen yayın, çoğu zaman güçlü görünen ama sessiz bir arşive dönüşmüş bir sitedir.
Sağlam bir tanıtım yazısı yayını, birden fazla kriterin aynı anda sağlandığı yayındır. Kriterlerin bir kısmı satın alma öncesinde dışarıdan ölçülür, bir kısmı ise ancak yayıncıya sorularak ya da ilk yayında gözlemlenerek öğrenilir. Seçim, tek bir puanın değil, altı ayrı sorunun yanıtıyla yapılır ve altı yanıt birlikte değerlendirilir.
Yayıncı seçimi neden metrikten önce okurla başlar?
Bağlantının değeri iki kaynaktan beslenir: arama motorunun yayına verdiği ağırlık ve yayının gerçek okurunun bağlantıya gösterdiği ilgi. İlki metriklerle yaklaşık olarak ölçülür; ikincisi yalnızca yayının canlılığından okunur. Yorum alan, sosyal ağlarda paylaşılan, düzenli güncellenen bir yayın, metrikleri orta düzeyde olsa bile ölü bir yüksek puanlı siteden daha değerli bir bağlantı üretir. Okur, arama motorunun da zamanla fark ettiği bir sinyaldir.
Okur kitlesi ölçülürken yayının hangi konularda okunduğu da bakılır. Genel bir haber sitesi çok okunur ama her bölümü aynı ilgiyi görmez; tanıtım yazısının çıkacağı kategorinin kendi okuru olmalıdır. Yayın ağını Türkçe ve global olarak ayıran, her yayının trafik ve otorite bilgisini panelde gösteren Backlink Ajans gibi aracılar, seçimi tek bir puana değil birden fazla göstergeye dayandırmayı kolaylaştırır; yine de kategori düzeyindeki okur ilgisi, yayının kendisine bakılarak doğrulanır.
Okurla başlamayan seçim, metrik tuzağına düşer. Eski ve güçlü alan adları, uzun süre önce kazanılmış bağlantılarla yüksek puan taşımaya devam eder; site artık okunmuyor olsa bile puan düşmez. Puan, geçmişin özetidir; okur, bugünün göstergesidir ve seçim bugüne göre yapılır.
Altı temel kriter nelerdir?
Yayıncı değerlendirmesi aşağıdaki altı kriter üzerinden yapılır. Her kriterin bir elenme koşulu vardır; koşul sağlanıyorsa yayın, diğer kriterlerde ne kadar güçlü olursa olsun listeden çıkarılır.
|
Kriter |
Neye bakılır |
Elenme koşulu |
|
Gerçek okur |
Yorum, paylaşım, güncelleme sıklığı |
Aylardır yeni içerik yok |
|
Konu uyumu |
Yazının çıkacağı kategorinin konusu |
Hedef sayfayla ilgisiz kategori |
|
Sponsorlu içerik yoğunluğu |
Ana sayfa ve kategoride bağlantılı yazı oranı |
Yazıların çoğu farklı markalara bağlantı veriyor |
|
Teknik sağlık |
İndeks durumu, sayfa hızı, mobil uyum |
Sayfaların büyük bölümü indekste değil |
|
Kalıcılık politikası |
Yazının ve bağlantının ne kadar süre yerinde kalacağı |
Süre belirsiz ya da yazılı taahhüt yok |
|
Editöryel müdahale |
Editörün metne ne ölçüde dokunduğu |
Her gönderilen metin olduğu gibi yayımlanıyor |
Altı kriterin tamamı aynı ağırlıkta değildir. Gerçek okur ve kalıcılık, diğer dördünden daha belirleyicidir; okuru olmayan ya da yazıyı birkaç ay sonra kaldıran bir yayın, konu uyumu ve teknik sağlık ne kadar iyi olursa olsun bağlantıyı değersizleştirir. Değerlendirme tablosunda o iki kriter önce doldurulur.
Kriterlerin bir kısmı yayıncıya sorulmadan öğrenilemez. Kalıcılık politikası ve editöryel müdahale, yayının dışarıdan görünen hâlinden okunmaz; yayıncıya yazılı olarak sorulur ve yanıt kayda geçirilir. Yazılı yanıt vermeyen yayıncı, kalıcılık kriterinde elenmiş sayılır.
Yazının sitede nereye konumlanacağı neden belirleyicidir?
Aynı yayında çıkan iki tanıtım yazısı, sitedeki konumlarına göre farklı değer taşır. Ana sayfadan ya da kategori sayfasından ulaşılabilen, iç bağlantı alan bir yazı sık taranır ve okur tarafından bulunur; yalnızca doğrudan adresle ulaşılabilen, hiçbir yerden bağlantı almayan bir yazı ise arşive gömülür. Gömülen yazının bağlantısı teknik olarak var olsa da arama motoru için düşük öncelikli, okur için ise görünmezdir.
Konum, satın alma öncesinde yayıncıya sorulan üç soruyla netleşir:
- Yazı hangi kategoride çıkacak ve o kategorinin kendi okuru var mı?
- Yazı ana sayfada görünecek mi, görünecekse ne kadar süre?
- Kategori sayfasında kaçıncı sırada duracak ve yeni yazılar geldikçe ne kadar hızlı aşağı inecek?
Üç sorunun yanıtı, yayının bedeliyle birlikte değerlendirilir. Yayın listesinde yazının çıkacağı bölümü ve o bölümün trafiğini önceden gösteren platformlar üzerinden Backlink Satın Al adımına geçmek, konumu tahmin yerine bilgiyle seçmeyi sağlar. Konum bilgisi olmadan alınan yayın, çoğu zaman en az görünür bölüme yerleşir.
İç bağlantı da konumun parçasıdır. Yayının kendi editöryel yazılarından tanıtım yazısına verilen bağlantı, yazının site içindeki ağırlığını artırır ve tarama sıklığını yükseltir. Yayıncıya, yazının en az bir editöryel içerikten iç bağlantı alıp almayacağı sorulur; olumlu yanıt, yayının değerini belirgin biçimde yükseltir.
Sponsorlu içerik politikası ve kalıcılık nasıl sorgulanır?
Sponsorlu içerik politikası, yayının tanıtım yazısını nasıl etiketlediğini ve bağlantıya hangi niteliği verdiğini kapsar. Bazı yayınlar sponsorlu yazıyı ayrı bir bölümde toplar, bazıları editöryel içeriğin arasına yerleştirir; bazıları bağlantıya reklam niteliği ekler, bazıları eklemez. Politika, yayıncının editöryel kararıdır ve satın alma öncesinde öğrenilir; sonradan değiştirilmesi istenmez.
Kalıcılık, en sık atlanan ve en pahalıya mal olan kriterdir. Yazının süresiz yerinde kalacağı yayıncı tarafından yazılı olarak taahhüt edilmiyorsa, bağlantı süreli kabul edilir ve bedeli beklenen ömrüne göre değerlendirilir. Süreli yayınlarda yazının kaldırılma tarihi kayda geçirilir ve yenileme kararı o tarihten önce verilir; kaldırıldığı fark edilmeyen yazı, profilde sessizce eksilir.
Politika ve kalıcılık birlikte sorulduğunda yayıncının ciddiyeti de ölçülür. Kuralları yazılı ve net olan yayıncı, süreci düzenli yürütüyor demektir; her soruya farklı yanıt veren ya da yanıt vermeyen yayıncıyla ilk yayın bile riskli hâle gelir.
Yabancı yayıncılarda aynı kriterler nasıl uygulanır?
Altı kriter yabancı yayınlarda da geçerlidir; üzerine bir pazar katmanı eklenir. Gerçek okur, hedef ülkenin okuru olmalıdır; konu uyumu, o pazardaki sektör diliyle ölçülür; kalıcılık ve editöryel müdahale, yabancı editörün daha katı standartları göz önünde tutularak sorgulanır. Kriterlerin tanımı değişmez, ölçüldükleri bağlam değişir.
Yabancı yayında konum ve iç bağlantı sorusu daha da belirleyicidir; çünkü hedef pazardaki okur, yazıyı yalnızca yayının kendi bölümlerinden bulabilir. Hedef pazarı ve dili baştan ayıran platformlar üzerinden İngilizce Tanıtım Yazısı Satın Al planlandığında, aynı altı kriter aynı tabloyla ama o pazarın verisiyle doldurulur ve yerli seçimle yabancı seçim yan yana karşılaştırılabilir hâle gelir.
Dışarıdan bakan göz için kriterlerin bir kısmı yabancı yayında daha zor ölçülür. Okur canlılığı ve editöryel müdahale, yayının dilini ve pazarını tanıyan biri tarafından değerlendirilir; pazarı tanımayan bir değerlendirici, canlı görünen ama okuru olmayan bir yayını ayırt edemeyebilir.
Yayıncı havuzu nasıl yönetilir?
Seçim tek seferlik değil, sürekli bir işlemdir. Değerlendirmeden geçen yayınlar bir havuzda toplanır ve yeni yayın planlanırken havuzdan seçilir; her seferinde sıfırdan araştırma yapılmaz. Havuz kaydında her yayın için şu bilgiler tutulur:
- Altı kriterdeki durumu ve son değerlendirme tarihi
- Yazının çıkacağı bölüm ve o bölümün okur ilgisi
- Kalıcılık taahhüdü ve varsa kaldırılma tarihi
- Daha önce alınan yazıların tarihleri ve kullanılan anchor metinleri
Kayıt, yalnızca seçimi hızlandırmaz; aynı yayıncıya hangi anchor ile ne zaman gidildiğini gösterdiği için anchor dağılımının da kontrolünü sağlar.
Havuzdan seçim yapılırken rotasyon gözetilir. Aynı yayıncıdan art arda yazı almak, profilde tek kaynağa yığılma üretir ve o yayıncının olası bir sorununda profilin büyük bölümü tek seferde etkilenir. Havuz yeterince genişse her yeni yazı farklı bir yayıncıdan alınır ve aynı yayıncıya dönmeden önce birkaç yayın araya girer.
Havuz düzenli olarak yeniden değerlendirilir. Yayının okuru azalabilir, sponsorlu içerik yoğunluğu artabilir ya da kalıcılık politikası değişebilir; altı ayda bir yapılan kısa bir kontrol, havuzdaki yayınların hâlâ kriterleri sağlayıp sağlamadığını gösterir. Kriter dışına çıkan yayın havuzdan çıkarılır, yerine yeni değerlendirilen bir yayın eklenir.
Yayıncı seçimi, tanıtım yazısı yatırımının en belirleyici kararıdır ve tek bir puanla verilmez. Gerçek okur, konu uyumu, sponsorlu içerik yoğunluğu, teknik sağlık, kalıcılık ve editöryel müdahale birlikte değerlendirildiğinde yayın, yalnızca bir bağlantı kaynağı değil, okuru olan bir referans hâline gelir. Havuz ve rotasyonla yönetilen seçim, her yeni yazıda aynı hataların tekrarını önler.
Yiğit AKSÜT Kimdir?
Yiğit Aksüt, İzmir doğumlu SEO uzmanı ve gazetecidir. Yaşar Üniversitesi Endüstri Mühendisliği bölümünden mezun olduktan sonra dijital yayıncılık ve arama motoru optimizasyonu alanına yöneldi; serbest SEO çalışmalarına 2009’da başladı. Haziran 2019’dan bu yana R10.net forumunun, Ocak 2020’den bu yana da Blog.R10.net’in SEO yönetimini üstlenmekte ve platformda Head of SEO görevini yürütmektedir. Bağlantı inşası ve tanıtım yazısı yerleşimi hizmetleri sunan BacklinkAjans.com’un kurucusudur; Temmuz 2025’ten bu yana Bayigram’ın SEO yöneticiliğini de yürütmektedir. Haber sitesi SEO stratejileri, Google Keşfet optimizasyonu, teknik altyapı kurgusu ve uluslararası SEO üzerine çalışır; Gazeten Yenigün, Son Mühür Haber ve GüneBakış Haber gibi yayınlarda SEO yönetimi ve danışmanlığı yaptı. İstanbul Kadıköy’de yaşamakta ve çalışmalarını buradan sürdürmektedir. Ayrıntılı biyografisi Kimolog sayfasında, profesyonel geçmişi LinkedIn profilinde yer alır.