Küresel enerji piyasalarındaki hareketlilik, Türkiye'deki akaryakıt fiyatlarına da yansımaya devam ediyor. Motorine üst üste yapılan üç indirimin ardından, 19 Haziran gece yarısından itibaren benzinin litre fiyatında da 1 TL'lik bir düşüş yaşandı.

Personelsaglik.NET yazarı CEREN YILDIZ tarafından derlenmiş ve aktarılmıştır.

Hürmüz Boğazı'ndaki tanker trafiğinin yeniden normale dönmesi, küresel petrol arzına ilişkin endişeleri büyük ölçüde azalttı. Bu gelişmeyle birlikte Brent petrol 79 dolar seviyesine, ABD ham petrolü ise 75 dolar bandına geriledi. Petrol fiyatlarındaki haftalık kayıp yüzde 9'u buldu. Arz endişelerinin hafiflemesinde, ABD ile İran arasında sağlanan geçici anlaşmanın ve Kuveyt'ten gelen üretim artışı açıklamasının etkili olduğu belirtiliyor. Uzmanlar, bölgedeki mayın riskleri ve altyapı onarımları nedeniyle tam normalleşmenin zaman alabileceğini vurguluyor.

Küresel petrol fiyatlarındaki bu sert gerileme, Türkiye'deki sürücüler için de olumlu bir tablo oluşturdu. Motorin fiyatlarında sırasıyla 1.22 TL, 0.42 TL ve 0.46 TL olmak üzere üç kez üst üste indirim yapılmıştı. 19 Haziran gece yarısı itibarıyla geçerli olacak şekilde benzin fiyatlarında da 1 TL'lik bir indirim gerçekleştirildi.

Yapılan son indirimlerin ardından İstanbul, Ankara ve İzmir'deki akaryakıt istasyonlarında tabelalar güncellendi. İstanbul Avrupa Yakası'nda benzinin litresi 62.19 TL, motorinin litresi 64.42 TL ve LPG 31.99 TL oldu. İstanbul Anadolu Yakası'nda ise fiyatlar benzinde 62.03 TL, motorinde 64.26 TL, LPG'de ise 31.39 TL olarak belirlendi. Başkent Ankara'da benzinin litresi 63.14 TL'ye, motorin 65.52 TL'ye ve LPG 31.97 TL'ye geriledi. İzmir'deki akaryakıt istasyonlarında ise benzinin litresi 63.42 TL, motorinin litresi 65.79 TL ve LPG fiyatı 31.79 TL olarak pompaya yansıdı.

Türkiye'de akaryakıt fiyatları, Akdeniz piyasasındaki işlenmiş petrol ürünlerinin İtalya Genova merkezli günlük fiyat ortalaması baz alınarak hesaplanıyor. Bu fiyatlara dolar kurundaki anlık değişimler eklenerek rafineriler için bir baz fiyat oluşturuluyor. Rafineri çıkış fiyatının üzerine dağıtım şirketlerinin lojistik maliyetleri, bayi kar marjları ve rekabet şartları da eklenince nihai pompa fiyatları şekilleniyor. Bu nedenle dağıtım şirketleri ve iller arasında kuruşluk farklar görülebiliyor.

Akaryakıt fiyatlarındaki bu düşüş, sağlık sektöründe de dolaylı bir rahatlama sağlayabilir. Özellikle kırsal bölgelere hizmet götüren ambulanslar ve mobil sağlık araçları, artan lojistik maliyetlerinden olumsuz etkileniyordu. Benzin ve motorin fiyatlarındaki indirim, sağlık hizmetlerinin ulaştırma maliyetlerini bir nebze olsun azaltarak, kaynakların daha verimli kullanılmasına katkıda bulunabilir. Ancak bu indirimlerin kalıcı olup olmayacağı ve sağlık bütçesine yansıması, küresel piyasalardaki dalgalanmalara bağlı olarak değişkenlik gösterecektir.

28 günlük askerlik hizmetinin maliyeti, lüks otel fiyatlarıyla yarışır hale geldi. 2021-2025 arasında başvuran 987 bin 645 kişiden 92 bini, ödeme yapamadığı için bedelli askerlik hakkından yararlanamadı.

Osmanlı döneminde 'Tenkisat-ı Cedide' kanunuyla 15 bin kuruş olarak belirlenen bedelli askerlik, günümüzde kalıcı bir uygulama haline geldi. 2019 yılında 31 bin liradan başlayan ücret, bu yıl Nisan ayında savunma sanayiine katkı amacıyla yapılan ek zamla 416 bin liraya fırladı. 1 Temmuz'dan itibaren ise memur maaş katsayısına bağlı olarak 470-476 bin lira bandına yükselmesi bekleniyor. Bu durum, 28 günlük askerliğin her bir gününü yaklaşık 17 bin liraya taşıyor.

Personelsaglik.NET yazarı CEREN YILDIZ tarafından derlenmiş ve aktarılmıştır.

2021-2025 yılları arasında bedelli askerlik için 987 bin 645 kişi başvurdu. Ancak bunlardan 92 bini, öngörülen ücreti karşılayamadığı için hakkını kaybetti. Yurt dışında yaşayan vatandaşlara yönelik dövizli askerlikte de benzer bir tablo var. 2015-2025 arasındaki 10 yılda 281 bin kişi başvururken, 33 bin 884 kişi ödeme yapamadı. Toplamda 1 milyon 436 bin kişi ise bu uygulamadan yararlanmayı başardı.

Bedelli askerlik, Turgut Özal'ın başbakanlığı döneminde 1987'de 2 bin 500 lira ve 3 ay süreyle yeniden gündeme geldi. Daha sonra 5 kez yenilenen uygulama, 2019'dan itibaren kalıcı hale getirildi. Her yıl iki kez belirlenen ücreti ödeyenler, 28 gün silah altına alınarak askerlik yükümlülüğünü tamamlıyor. 2019 Ocak'ta 31 bin 343 lira olan bedel, bu yıl başında 233 bin liraydı.

Sağlık Bakanlığı ve sağlık kurumları açısından bakıldığında, bedelli askerlik ücretlerindeki bu astronomik artış, özellikle genç sağlık çalışanları ve stajyer doktorlar için ek bir mali yük oluşturuyor. Asgari ücretle veya düşük maaşlarla çalışan sağlık personeli, bu tür yükümlülükler karşısında ekonomik olarak zorlanırken, sistemin adalet ve erişilebilirlik boyutu yeniden sorgulanmalı. Sağlık sektörünün insan kaynağı planlamasında bu tür maliyetlerin de dikkate alınması, çalışanların motivasyonu ve sürdürülebilirlik açısından kritik önem taşıyor.

TCMB verilerine göre, mayıs ayında tüketici fiyatlarındaki aylık artış yüzde 1,71 olarak kaydedildi. Yıllık enflasyon ise 0,24 puanlık bir yükselişle yüzde 32,61 seviyesinde gerçekleşti. Bu dönemde tüketici fiyatlarının seyrini büyük ölçüde ulaştırma hizmetleri, giyim ve işlenmiş gıda fiyatları belirledi. İşlenmemiş gıda fiyatlarındaki düşüş ise enflasyon üzerinde sınırlayıcı bir etki yarattı.

Mevsimsel etkilerden arındırıldığında bir önceki aya benzer bir seyir izleyen aylık hizmet enflasyonunda, akaryakıt fiyat gelişmelerinin devam eden yansımalarıyla ulaştırma hizmet fiyatları ön plana çıktı. Temel mal enflasyonunda giyim ve ayakkabı alt grubundaki yükselişin etkisi hissedilirken, diğer temel mal alt gruplarında aylık enflasyon ılımlı bir seyir izledi. Gıda fiyatlarındaki düşüşte ise sebze ürünleri öncülüğünde işlenmemiş gıda alt grubu belirleyici oldu.

İşlenmiş gıda tarafında ise aylık enflasyon bir önceki aya kıyasla yavaşlamasına rağmen, süt ve süt ürünleri öncülüğünde yüksek seyretmeye devam etti. Enerji fiyatları aynı dönemde sınırlı bir düşüş kaydetti. Bu gelişmede, uluslararası petrol fiyatlarındaki gerilemenin etkisiyle akaryakıt fiyatları belirleyici oldu. Yurt içi üretici fiyatları üzerinde ise küresel enerji fiyat gelişmelerinin yansımaları etkili olmaya devam etti. Bu gelişmelerle üretici fiyatları yüzde 2,75 artarken, yıllık enflasyon 0,34 puan artışla yüzde 28,93 oldu.

Raporda, hizmet ve temel mallar gruplarının enflasyona katkılarının arttığı vurgulandı. Mayıs ayında tüketici fiyatları artışı yüzde 1,71 gerçekleşirken, yıllık enflasyon 0,24 puan artarak yüzde 32,61'e yükseldi. B endeksinin yıllık değişim oranı 0,79 puan artışla yüzde 31,30, C endeksinin yıllık değişim oranı ise 0,61 puan artışla yüzde 30,44 oldu. Yıllık tüketici enflasyonuna katkılar incelendiğinde, enerji, gıda ve alkolsüz içecekler ile alkol-tütün-altın gruplarının katkıları bir önceki aya kıyasla sırasıyla 0,29, 0,12 ve 0,03 puan azalırken, hizmet ve temel mallar gruplarının katkıları sırasıyla 0,40 ve 0,28 puan arttı.

Mevsimsellikten arındırılmış verilerle, tüketici fiyatlarının aylık artışı bir önceki aya kıyasla zayıfladı. Benzer şekilde B ve C göstergelerinde aylık enflasyon geriledi. Fiyat artışları B endeksini oluşturan gruplardan hizmette görece yatay seyrederken, temel mallar ve işlenmiş gıdada zayıfladı. TCMB bünyesinde takip edilen göstergeler, mayıs ayında enflasyonun ana eğiliminin bir önceki aya kıyasla gerilediğine işaret ederken, göstergeler üç aylık ortalamalar bazında ise belirgin bir değişim sergilemedi.

Hizmet fiyatları mayıs ayında yüzde 2,30 yükselirken, grup yıllık enflasyonu 0,77 puan artarak yüzde 41,07 seviyesinde gerçekleşti. Yıllık enflasyon ulaştırmada daha belirgin olmak üzere ulaştırma ve haberleşme gruplarında yükselirken, lokanta ve otel grubunda yataya yakın seyretti, kira ve diğer hizmetlerde ise geriledi. Ulaştırma hizmetlerinde fiyat artışı, akaryakıt fiyat gelişmelerinin yansımasına ek olarak bayramın etkisiyle yüzde 5,61 oranı ile güçlü seyrini korudu. Bu grupta, hava yolu ile yolcu taşımacılığı fiyatları (yüzde 15,22) öne çıkmaya devam etti, şehirler arası otobüs fiyatlarında artış (yüzde 5,46) görülürken, şehir içi ulaşım tarifeleri (tramvay, dolmuş, taksi vb.) de yükseldi.

Haberleşme hizmetleri yıllık enflasyonundaki yükseliş eğilimi bu dönemde de sürdü. Kira grubunda aylık artış yüzde 2,15 olurken, yıllık enflasyon 1,39 puan azalışla yüzde 49,77'ye geriledi. Lokanta-otel enflasyonu yüzde 1,87 ile önceki aya kıyasla yavaşlarken, diğer hizmetlerde de enflasyon yüzde 1,14 ile görece ılımlı seyretti.

Temel mal grubu fiyatları mayıs ayında yüzde 3,91 arttı, grup yıllık enflasyonu 0,74 puan yükselişle yüzde 17,26 oldu. Yıllık enflasyon giyim ve ayakkabı alt grubunda artarken, dayanıklı mal ve diğer temel mallar alt gruplarında geriledi. Yeni sezona geçişin devam ettiği giyim ve ayakkabı alt grubunda mayıs ayında tarihsel eğilimine kıyasla yüksek bir aylık fiyat artışı (yüzde 11,40) gözlendi. Dayanıklı tüketim mallarında fiyat artışı yüzde 1,32 ile önceki aya kıyasla sınırlı bir miktar yükseldi. Mobilya fiyat artışı yüzde 3,36 ile güçlü seyrini korurken, beyaz eşya fiyatları yüzde 2,79 artış ile geçen aya kıyasla hızlandı. Otomobil fiyat artışı yüzde 0,70 ile ılımlı seyrederken, diğer elektrikli ve elektriksiz alet fiyatları bu dönemde yüzde 0,85 azaldı. Diğer temel mallar alt grubunda da aylık enflasyon bir önceki aya kıyasla zayıflayarak ılımlı seyretti.

Enerji fiyatları mayıs ayında yüzde 0,17 gerilerken, grup yıllık enflasyonu 3,34 puan düşerek yüzde 43,88 oldu. Bu gelişmede, ham petrol fiyatlarına paralel olarak düşen akaryakıt fiyatları (yüzde -3,04) öne çıktı. Diğer taraftan, meskenlere yönelik doğalgaz fiyatları kademeli fiyat uygulamasına bağlı etkilerle yüzde 4,57 yükseldi. Diğer alt kalemler ise görece ılımlı bir seyir izledi.

Gıda ve alkolsüz içecekler grubunda fiyatlar mayıs ayında yüzde 0,48 azaldı, grup yıllık enflasyonu 0,31 puan yükselişle yüzde 34,86 oldu. Yıllık enflasyon, işlenmiş gıdada 1,64 puan artarken işlenmemiş gıdada 1,45 puan geriledi ve sırasıyla yüzde 35,31 ve 34,76 olarak gerçekleşti. İşlenmemiş gıda fiyatları, sebze (yüzde -14,63) ve et (yüzde -1,76) kalemlerindeki fiyat düşüşlerine bağlı olarak azaldı. İşlenmiş gıda alt grubunda aylık enflasyon yüzde 2,63 ile görece güçlü seyretmeye devam etti. Bu gelişmede ekmek-tahıl, et ürünleri ile çiğ süt fiyat artışını takiben süt ve süt ürünleri fiyatlarındaki yükselişler öne çıktı.

Yurt içi üretici fiyatları mayıs ayında yüzde 2,75 artarken, yıllık üretici enflasyonu 0,34 puan yükselerek yüzde 28,93 oldu. Ana sanayi gruplarına göre incelendiğinde, enerji fiyatları jeopolitik gelişmelerin etkisiyle yüzde 6,60 ile yüksek bir oranda artmaya devam etti. Ara malı fiyatları yüzde 2,94 artarken, sermaye malları ile dayanıklı ve dayanıksız tüketim mallarında fiyat artışları görece daha düşük oldu. Sektörel bazda incelendiğinde ise doğal gaz, ham petrol, kauçuk-plastik, kimyasal ürünler gibi jeopolitik gelişmelerin etkilerinin belirgin olduğu alt gruplarda fiyat artışları yüksek seyretti.

Personelsaglik.NET yazarı CEREN YILDIZ tarafından derlenmiş ve aktarılmıştır.

Sağlık Bakanlığı ve bağlı kurumların bütçeleri, enflasyonist baskılar altında özellikle tıbbi malzeme, ilaç ve enerji maliyetleri açısından zorlu bir dönemden geçiyor. Raporda vurgulanan işlenmiş gıda ve enerji fiyatlarındaki artış, hastanelerin gıda ve enerji giderlerini doğrudan etkileyerek sağlık hizmeti sunum maliyetlerini artırabilir. Bu durum, özellikle kamu hastanelerinin bütçe disiplinini sağlama çabalarını daha da karmaşık hale getirebilir.

İstanbul Finans Merkezi'nde düzenlenen 3. Dünya İslam Ekonomi Zirvesi'nde konuşan Cumhurbaşkanı Erdoğan, küresel finans mimarisini eleştirerek, borç ve faiz odaklı sistemin kriz ürettiğini vurguladı. Erdoğan, 'Faizin, sömürünün ve haksızlığın olduğu yerde bereket olmaz. Katılım finans, tüm dünya için daha adil bir modeldir' ifadelerini kullandı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, İstanbul Finans Merkezi'nde gerçekleştirilen 3. Dünya İslam Ekonomi Zirvesi'ne katıldı. Konuşmasına İstanbul'un kıtaları, kültürleri ve gönülleri birleştiren 'aziz' bir şehir olduğunu belirterek başlayan Erdoğan, farklı ülkelerden gelen misafirleri ağırlamaktan duyduğu memnuniyeti dile getirdi.

Zirve kapsamındaki panel, oturum ve etkinliklerin önemine dikkat çeken Erdoğan, 'Burada yapılacak tespit ve teşhislerin, ortaya konulacak teklif ve tenkitlerin ülkelerimiz, İslam alemi ve tüm insanlık için şimdiden hayırlara vesile olmasını diliyorum' dedi. Yurt dışından gelen konuklara İstanbul'un tarihi, kültürel ve doğal güzelliklerini keşfetmelerini tavsiye eden Erdoğan, Albaraka grubunun banisi ve İslami finansın öncü şahsiyeti merhum Şeyh Salih Abdullah Kamil'i rahmetle andı.

İslam ekonomisinde sermaye, sürdürülebilir kalkınma için servetin yapılandırılması temasıyla düzenlenen zirvede, akademisyenler, politika üreticileri ve uzmanlar; sermayenin İslam ekonomisindeki rolünü fikri, stratejik, etik, sektör bazlı ve pratik boyutlarıyla ele alacak. Dijital dönüşüm ve yönetişim gibi çağın yeni gerçeklerinin de masaya yatırıldığı zirvede, ulusal ve bölgesel tecrübelerden çıkarılan dersler mercek altına alınacak. Uluslararası yatırımlar, bölgesel finans entegrasyonu, dijital İslami bankacılık, sermaye oluşumu, finansal aracılık mekanizmaları, İslami sermayenin makro ve mikro ekonomik düzeylerdeki rolü, yapay zeka araçlarının kullanımı ve üretken sermaye olarak vakıfların güçlendirilmesi gibi konularda fikir alışverişi yapılacak.

Erdoğan, mevcut engellerin aşılması ve alternatif çözümlerin geliştirilmesi noktasında zirveyi yeni bir kilometre taşı olarak gördüğünü ifade etti. Albaraka Forum başta olmak üzere, Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi, Türkiye Varlık Fonu, İstanbul Finans Merkezi, İslam İşbirliği Gençlik Forumu ve İbn Haldun Üniversitesi'ne teşekkür eden Erdoğan, organizasyonun partnerleri Halkbank, Türk Hava Yolları, Anadolu Ajansı ve Demirören Medya'yı tebrik etti.

'İsrail mezalimi ateşkese rağmen hala devam ediyor'

Erdoğan, İslam aleminin son yıllarda farklı cephelerde pek çok krizle mücadele ettiğini belirterek, 'Gazze, Batı Şeria ve Doğu Kudüs'teki İsrail mezalimi ateşkese rağmen hala devam ediyor. Siyonist katliam şebekesi pervasızca yürüttüğü işgal ve istila politikasını Lübnan'ın güneyinden Beyrut'un içlerine doğru genişletiyor. İran merkezli savaş, Hürmüz Boğazı'ndaki geçişlerin durma noktasına gelmesiyle birlikte yalnızca Körfez'deki kardeş ülkelerimizi değil tüm dünyayı olumsuz etkiliyor' dedi.

'Küresel borçluluk 350 trilyon dolara ulaştı'

Ekonomi ve finans alanında küresel bir kırılmanın yaşandığını vurgulayan Erdoğan, Uluslararası Finans Enstitüsü'nün raporuna atıfta bulunarak, küresel borçluluğun 2026'nın ilk çeyreğinde 350 trilyon dolara ulaştığını açıkladı. 'Bu borç yükünün ne kadar sürdürülebilir olduğu küresel ekonominin geleceği açısından cevaplanması gereken ciddi bir sorudur. Ameliyat gerektiren rahatsızlıkları pansumanla tedavi edemezsiniz' diye konuştu.

Erdoğan, mevcut küresel sistemin son 20 yılda birçok fırsatı heba ettiğini belirterek, borca ve faize dayalı finans mimarisinin 2008 krizi sonrasında palyatif adımlarla sorunu halının altına süpürdüğünü ifade etti. 'Adalet, ahlak, üretim ve adil paylaşım ilkelerini merkeze alan bir iktisadi ve finansal paradigmaya geçilmeden finansal krizlerin önüne geçilemez' dedi. 'Dünya beşten büyüktür' tespitinin yalnızca kural ve değerlerin yok sayıldığı uluslararası konjonktürü değil, aynı zamanda eşitsizlik ve sömürüye dayalı ekonomik ticari ilişkileri de kapsadığını söyleyen Erdoğan, 'Daha adil bir dünya mümkün' derken insanlık ailesinin çaresiz olmadığını, gerek ekonomide gerek uluslararası ilişkilerde tek bir sisteme mahkum olmadığını ifade etti.

Halihazırdaki küresel finans mimarisine yönelik eleştiri ve itirazların yoğunlaştırılması gerektiğini belirten Erdoğan, İslam ekonomisinin prensiplerine sahip çıkmanın önemini vurguladı. 'Biliyorsunuz bizde her şeyden önce 'bereket' diye bir kavram vardır. Bereket, rahmetli Erbakan Hocamızın tarifiyle; helal yollardan elde edilen 1 liralık kazancın, haram bulaşan 2 liralık kazançtan daha büyük olduğuna inanmaktır' dedi.

'Faizin olduğu yerde bereket olmaz'

Erdoğan, 'Dolayısıyla bereket, kapitalist ekonomi teorileriyle anlaşılması mümkün olmayan bir mefhumdur. Faizin olduğu yerde bereket olmaz. Sömürünün, haksızlığın, etik ve ahlak dışı rekabetin olduğu yerde bereket bulunmaz. Yalnızca kar maksimizasyonu ve tüketim hırsının dikkate alınıp toplumsal refah ve adaletin dışlandığı bir ortamda bereket kendisine yer bulamaz' ifadelerini kullandı. İslam iktisadının adalet, ahlak, erdem, diyargamlık, risk paylaşımı, sürdürülebilirlik ve sosyal refah gibi değerler etrafında teşekkül ettiğini belirten Erdoğan, infak, yardım, dayanışma ve dezavantajlı grupları korumayı gözettiğini söyledi.

'Katılım finans, tüm dünya için daha adil bir modeldir'

Erdoğan, İslam iktisadının ayrılmaz bir parçası olan katılım finansın sadece Müslümanlar için değil tüm dünya için daha adil ve güvenli bir model olduğunu vurguladı. 'Bankacılık, sermaye piyasaları, sigortacılık, tasarruf finansmanı ve sosyal finans gibi alanları kapsayan katılım finansı yeni bir küresel finans mimarisinin inşasına katkı sağlayabilecek güçlü bir yapı olarak görüyorum' dedi. Katılım finans sistemini Türkiye'nin ekonomik kalkınması ve finans istikrarı açısından stratejik bir unsur olarak değerlendirdiklerini belirten Erdoğan, İstanbul Finans Merkezi'nin iki taşıyıcı kolonundan birinin Fintech, diğerinin ise katılım finans olduğunu söyledi.

'Rekabetçi bir teşvik programını hayata geçirdik'

Erdoğan, dün yürürlüğe giren kapsamlı yasal düzenleme ile ülkenin yatırım cazibesini artıracak rekabetçi bir teşvik programını hayata geçirdiklerini açıkladı. İstanbul Finans Merkezi'ndeki katılım finans kuruluşlarının finansal hizmet ihracatından elde ettikleri gelirler için uygulanan yüzde 100 oranındaki kurumlar vergisi matrah indiriminin süresini 2047 yılına kadar uzattıklarını belirten Erdoğan, finansal faaliyet harç muafiyetini 5 yıldan 20 yıla çıkardıklarını, banka ve sigorta muameleleri vergisi, damga vergisi ve harç istisnaları ile nitelikli uluslararası çalışanlara yönelik gelir vergisi avantajlarını devreye aldıklarını söyledi. İstanbul Finans Merkezi'ndeki şirketlerin transit ticaret ve yurt dışı aracılık faaliyetlerinden elde ettikleri gelirleri kurumlar vergisinin dışında tuttuklarını ve tek durak ofislerini 15 gün önce İstanbul Finans Merkezi'nde hizmete açtıklarını ifade etti.

Personelsaglik.NET yazarı CEREN YILDIZ tarafından derlenmiş ve aktarılmıştır.

Bu tür bir finansal dönüşümün, sağlık sektöründe de yankı bulması kaçınılmaz. Sağlık Bakanlığı ve sağlık kurumlarının, katılım finans prensipleriyle uyumlu projelere yönelmesi, özellikle hastane yatırımları ve tıbbi cihaz alımlarında daha sürdürülebilir ve adil bir model oluşturabilir. Ancak bu dönüşümün, sağlık çalışanlarının maaş ve özlük haklarına yansıması, sistemin başarısını belirleyecek en kritik unsurlardan biri olarak öne çıkıyor.

Milyonlarca emekli ve memur, Temmuz ayı maaş artışları için kilitlenmiş durumda. Mayıs enflasyonuyla birlikte SSK ve Bağ-Kur emeklileri için yüzde 16,61'lik zam oranı garanti altına alınırken, gözler Haziran ayı verilerine çevrildi. İşte masadaki olası senaryolar ve en düşük emekli maaşına dair kritik detaylar.

Personelsaglik.NET yazarı CEREN YILDIZ tarafından derlenmiş ve aktarılmıştır.

Sosyal Güvenlik Uzmanı Okan Güray Bülbül'ün Habertürk'e yaptığı açıklamalara göre, SSK ve Bağ-Kur emeklileri için şimdiden yüzde 16,61'lik bir zam oranı kesinleşmiş durumda. Geriye kalan tek belirleyici, Haziran ayı enflasyonu. Bülbül, bu veriye bağlı olarak üç ana senaryo öngörüyor. İyimser bir tahminle yüzde 1'lik bir enflasyon, toplam zammı yüzde 17,7'ye taşırken; yüzde 1,5'lik bir artış oranı yüzde 18,35'e, yüzde 2'lik bir artış ise yüzde 18,94'e (yaklaşık yüzde 19) ulaşılmasını sağlayacak. Bu senaryoların hangisinin gerçekleşeceği, hem iç hem de dış ekonomik gelişmelere bağlı olarak şekillenecek.

Uzman, mevcut veriler ışığında Temmuz ayı başında açıklanacak resmi rakamlarla tablonun netleşeceğini vurguluyor. Bülbül, 'Bugün itibarıyla söyleyebileceğimiz şey, yüzde 16,6'lık enflasyon sonrasında SSK ve Bağ-Kur emeklileri bu kadar zammı garanti etmiş oldular. Temel olarak yaklaşık yüzde 18 ila yüzde 19 arasında bir zam oranının ufukta görüneceğini söyleyebiliriz' ifadelerini kullandı.

En düşük emekli maaşı konusu ise gündemin en sıcak başlıklarından biri olmaya devam ediyor. Bülbül, zamların doğrudan kök aylıklara uygulanacağını hatırlatarak, bu durumun bazı emekliler için mağduriyet yaratabileceğine dikkat çekti. Örneğin, yüzde 18,5'lik bir zam senaryosunda, kök aylığı 20 bin TL'nin altında olan emeklilerin maaşları bu oranda artsa bile yeni taban maaşın altında kalabileceğini belirtti. Bu nedenle, Temmuz ayı başında yasal bir düzenleme yapılması gerektiğini vurgulayan Bülbül, en düşük emekli aylığının en az yüzde 18,5 oranında artırılarak 24 bin TL'ye çıkarılmasının veya tüm emeklilere yüzde 20'lik bir refah payı verilmesinin olası senaryolar arasında olduğunu söyledi.

Memur ve memur emeklilerinin durumu ise SSK ve Bağ-Kur emeklilerinden farklı bir mekanizmayla işliyor. Toplu sözleşme hükümleri devreye girdiği için bu gruptaki zam oranı yaklaşık 4 puan daha düşük kalabilir. Bülbül'ün açıklamasına göre, memurlar ve memur emeklileri için Temmuz ayında yüzde 7'lik bir zam uygulanacak. Bunun üzerindeki enflasyon farkı ise bir önceki 6 aylık dönemdeki yüzde 11'lik zammı aşan kısım kadar olacak. Yani yüzde 18,5'lik bir enflasyon senaryosunda, memur emeklileri bu oranın tamamını değil, sadece yüzde 14,65'lik kısmını alabilecek. Bu durum, iki grup arasındaki maaş farkının daha da açılmasına neden oluyor.

Bülbül, farklı emekli grupları arasındaki oran uçurumunun kapatılmasına yönelik beklentilere de değindi. Geçmiş dönem uygulamalarını değerlendiren uzman, Temmuz ayında bir eşitleme ya da ek refah payı verilmesini pek olası görmediğini ifade etti. Bu durum, özellikle SSK ve Bağ-Kur emeklileri ile memur emeklileri arasındaki maaş farkının korunacağı anlamına geliyor.

Sağlık Çalışanlarına Yansıması: Emekli maaşlarındaki bu belirsizlik ve olası düşük zam oranları, sağlık sektöründe çalışan emekliler için de önemli bir ekonomik baskı unsuru oluşturuyor. Özellikle sağlık çalışanlarının büyük bir kısmının emekli maaşlarının düşük olması, bu grubun alım gücünü doğrudan etkiliyor. Sağlık Bakanlığı ve ilgili kurumların, bu mağduriyeti gidermek için en düşük emekli maaşının artırılması ve refah payı uygulaması gibi adımları atması, sektördeki çalışanların motivasyonu ve yaşam standartları açısından kritik bir öneme sahip. Aksi takdirde, sağlık çalışanları arasında emeklilik sonrası maddi kaygıların artması, sektördeki iş gücü verimliliğini olumsuz etkileyebilir.

Küresel piyasalarda Brent petrolün varil fiyatının 93 dolar seviyesine çekilmesi, yurt içi akaryakıt fiyatlarına anında yansıdı. 6 Haziran 2026 itibarıyla benzin grubunda gece yarısından itibaren geçerli olmak üzere 53 kuruşluk bir indirim yapıldı.

Uluslararası arenada ABD-İran müzakerelerine dair olumlu sinyallerin petrol fiyatlarını baskılaması, Türkiye'deki akaryakıt pompalarını da harekete geçirdi. Eşel mobil sistemi parametreleri doğrultusunda hesaplanan indirim, cumartesi gününün ilk saatlerinden itibaren benzin istasyonlarına yansıtıldı. Motorin ve LPG gruplarında ise bu döngüde herhangi bir fiyat değişimi kaydedilmedi.

Personelsaglik.NET yazarı CEREN YILDIZ tarafından derlenmiş ve aktarılmıştır.

Yeni tarifeyle birlikte üç büyükşehirde güncel litre fiyatları şöyle sıralandı: İstanbul Avrupa Yakası'nda benzin 62.97 TL, motorin 66.33 TL, LPG 31.99 TL; Anadolu Yakası'nda benzin 62.82 TL, motorin 66.20 TL, LPG 31.39 TL. Ankara'da benzin 63.92 TL, motorin 67.45 TL, LPG 31.97 TL olurken, İzmir'de benzin 64.20 TL, motorin 67.72 TL, LPG 31.79 TL olarak kaydedildi.

Bu fiyat düşüşü, özellikle mobil sağlık hizmetleri ve acil müdahale araçlarının akaryakıt maliyetlerini bir nebze olsun hafifletirken, Sağlık Bakanlığı'nın lojistik planlamaları üzerinde de dolaylı bir rahatlama sağlayabilir. Ancak motorin fiyatlarının sabit kalması, hasta nakil araçları ve sağlık tesislerinin ısınma giderleri gibi kalemlerdeki yükü sürdürmeye devam ediyor.

Mayıs ayı enflasyon verilerinin açıklanmasıyla birlikte, 2026'nın ilk beş ayında biriken kümülatif enflasyon yüzde 16,59 olarak kaydedildi. Bu durum, memur ve memur emeklilerinin ocak ayında aldığı toplu sözleşme zammının reel olarak tamamen eridiğini ortaya koydu.

Personelsaglik.NET yazarı CEREN YILDIZ tarafından derlenmiş ve aktarılmıştır.

Memur ve memur emeklileri, 2026 yılının ilk yarısı için Kamu Görevlileri Hakem Kurulu tarafından belirlenen yüzde 11 oranında bir zam almıştı. Buna ek olarak, bir önceki dönemden kaynaklı yüzde 6,85'lik bir enflasyon farkı da maaşlara yansıtılmıştı. Ancak yılın ilk beş ayında açıklanan enflasyon rakamları, bu artışların satın alma gücünü korumakta yetersiz kaldığını gösteriyor.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, ocak ayında enflasyon yüzde 4,84, şubat ayında yüzde 2,96, mart ayında yüzde 1,94, nisan ayında yüzde 4,18 olarak gerçekleşti. Mayıs ayında ise Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) aylık bazda yüzde 1,71 arttı. AA Finans Enflasyon Beklenti Anketi'ne katılan ekonomistler, mayıs ayı için yüzde 1,65'lik bir artış öngörmüştü. Gerçekleşen oran, beklentilerin bir miktar üzerinde oldu.

Bu veriler ışığında, beş aylık kümülatif enflasyon yüzde 16,59'a ulaştı. Bu oran, Hakem Kurulu'nun belirlediği yüzde 11'lik zammı fazlasıyla aştı. Dolayısıyla memurlar, ocak ayında aldıkları maaş artışını tamamen kaybetmiş durumda. Hesaplamalara göre, kamu çalışanları bugün itibarıyla yüzde 5 oranında bir enflasyon farkı alacağına sahip oldu.

Önümüzdeki temmuz ayında, tüm kamu personelinin maaşlarına, haziran ayı enflasyonunun da eklenmesiyle oluşacak yeni bir enflasyon farkı ve Kamu Görevlileri Hakem Kurulu'nun belirlediği yüzde 7'lik zam yansıtılacak. Bu durum, memurların alım gücündeki kaybın bir kısmının telafi edilmesini sağlayabilir. Ancak yılın ilk yarısındaki yüksek enflasyon baskısı, temmuz zammının da yeterliliği konusunda soru işaretleri yaratıyor.

Sağlık Bakanlığı ve bağlı kurumlarda görev yapan doktor, hemşire ve diğer sağlık personeli de bu maaş düzenlemesinden doğrudan etkileniyor. Özellikle yoğun çalışma temposu ve artan yaşam maliyetleri karşısında sağlık çalışanlarının gelir kaybı, motivasyon ve hizmet kalitesi üzerinde olumsuz bir baskı oluşturma potansiyeli taşıyor. Bu tablo, kamu sağlık hizmetlerinin sürdürülebilirliği açısından dikkatle izlenmesi gereken bir gelişme olarak öne çıkıyor.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) 2026 yılı Mayıs ayı tüketici enflasyonunu duyurdu. Açıklanan verilere göre, enflasyon aylık bazda yüzde 1,71, yıllık bazda ise yüzde 32,61 olarak gerçekleşti. Bu oranlar, özellikle sabit gelirli vatandaşlar için alım gücündeki erozyonun boyutlarını bir kez daha gözler önüne serdi.

TÜİK'in 2026 Mayıs ayı enflasyon rakamları, Tüketici Fiyat Endeksi'nin (TÜFE) bir önceki aya göre yüzde 1,71 arttığını, bir önceki yılın aynı ayına kıyasla ise yüzde 32,61 yükseldiğini ortaya koydu. Yılbaşından bu yana geçen beş aylık dönemde enflasyon yüzde 16,61 olarak kaydedilirken, on iki aylık ortalamalardaki artış yüzde 32,24 seviyesinde gerçekleşti.

Vergi Uzmanı Ozan Bingöl, açıklanan enflasyon verileri ışığında maaşlardaki reel kaybı hesapladı. Bingöl'ün analizine göre, bir asgari ücretlinin yılın ilk beş ayındaki kaybı TÜİK verileri baz alındığında yaklaşık 4 bin 663 lira olurken, en düşük emekli aylığındaki beş aylık kayıp ise yaklaşık 3 bin 322 lira olarak hesaplandı. Bu rakamlar, enflasyonun hanelere olan maliyetinin somut bir göstergesi olarak öne çıkıyor.

Gıda ve Konut Fiyatlarındaki Artış Dikkat Çekiyor

Endekste en yüksek ağırlığa sahip ana harcama gruplarına bakıldığında, yıllık bazda en sert artışların gıda, ulaştırma ve konut sektörlerinde yaşandığı görülüyor. Gıda ve alkolsüz içeceklerde yıllık artış yüzde 34,86, ulaştırmada yüzde 34,29, konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda ise yüzde 45,59 olarak gerçekleşti. Bu üç grup, yıllık enflasyona sırasıyla 8,60, 5,63 ve 6,07 puan katkı sağladı.

Aylık bazda ise gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 0,48 oranında bir düşüş yaşanırken, ulaştırmada yüzde 2,03, konutta ise yüzde 2,28 artış kaydedildi. Endeks kapsamındaki 174 alt sınıfın 28'inde düşüş, 9'unda değişim görülmezken, 137 alt sınıfta ise artış yaşandı. Bu durum, fiyat artışlarının geniş bir yelpazeye yayıldığını ortaya koyuyor.

Özel Kapsamlı TÜFE Göstergesi Yıllık Yüzde 31,30 Arttı

Enflasyonun temel eğilimini daha net yansıtan özel kapsamlı TÜFE göstergesi (işlenmemiş gıda, enerji, alkollü içkiler, tütün ve altın hariç) Mayıs ayında bir önceki aya göre yüzde 2,87, bir önceki yılın aynı ayına göre ise yüzde 31,30 arttı. Bu veri, çekirdek enflasyonun da yüksek seyrettiğine işaret ediyor. Personelsaglik.NET yazarı CEREN YILDIZ tarafından derlenmiş ve aktarılmıştır.

Sağlık Bakanlığı ve sağlık kurumları açısından değerlendirildiğinde, yüksek enflasyon ortamının özellikle tıbbi malzeme, ilaç ve enerji maliyetlerini artırarak sağlık hizmeti sunumunu zorlaştırdığı söylenebilir. Kamu hastanelerinin bütçeleri üzerindeki bu baskı, sağlık çalışanlarının maaşlarının reel olarak erimesiyle birleşince, sektördeki motivasyon ve hizmet kalitesi üzerinde olumsuz etkiler yaratma potansiyeli taşımaktadır. Enflasyonun kontrol altına alınamaması durumunda, sağlık sisteminin sürdürülebilirliği ve çalışanların refahı daha da kritik bir hal alabilir.

TÜRK-İŞ Genel Başkanı Ergün Atalay, Cenevre'deki Uluslararası Çalışma Konferansı'nda yaptığı konuşmada, emekçilerin yüksek vergiler ve enflasyon karşısında ezildiğini belirtti.

Atalay, İsviçre'nin Cenevre kentinde devam eden 114. Uluslararası Çalışma Konferansı'nda genel kurula hitap etti. Bu yılki toplantıda çalışma hayatının sorunlarının yanı sıra vicdan, adalet, barış ve insanlığın ortak geleceğini tartışacaklarını ifade eden Atalay, dünyanın zorlu bir dönemden geçtiğini söyledi.

Savaşlar, bölgesel çatışmalar, ekonomik krizler, yoksulluk ve eşitsizlik derinleşiyor. Teknoloji, yapay zeka ve dijital dönüşüm konuşulurken, çocukların, kadınların ve sivillerin bombalar altında yaşam mücadelesi verdiğine tanıklık ediyoruz. Barışı ve insan haklarını korumak için kurulan uluslararası kuruluşlar, büyük insani felaketler karşısında etkisiz kalıyor. Yıllardır aynı şeyleri tekrar etmekten öteye gidemiyoruz. Uluslararası hukuk ve sözleşmeler hala yürürlükte, ancak yaşanan acılar karşısında bu kurallar insanları koruyamıyor. Hukuk, güçlülerin çıkarlarına göre şekillendirilen bir araç haline geldi. Oysa hukuk, adaletsizlik karşısında mazlumu, haklıyı ve insan onurunu savunmalıdır.

Dijital Dönüşüm ve Güvencesizlik

Adaletin kişilere, ülkelere ve güç odaklarına göre farklı uygulanması devletler arasındaki güveni tüketiyor. Uluslararası sistem inandırıcılığını kaybediyor. Orta Doğu'daki savaşlar bunun çarpıcı örneklerinden biri. Silah tüccarları kazanç sağlarken, kadınlar, çocuklar ve bebekler ölüyor, şehirler yıkılıyor. Gazze'de yaşananlar insanlığın vicdanını yaraladı. Dünyanın büyük bir kısmı sessiz kalıyor. Eğer uluslararası toplum barışı ve hukuku korumakta yetersiz kalırsa, daha büyük krizler bizi bekliyor.

Konferansın gündeminde sosyal diyalog, platform ekonomisi ve eşitlik konuları var. Dijital dönüşüm, ciddi güvencesizlik sorunları getiriyor. Geçici ve güvencesiz çalışma modelleri sona ermeli; güvenceli, sürekli ve insan onuruna yakışır işler yaygınlaşmalıdır.

İş Kazaları ve Meslek Hastalıkları

Gelir dağılımındaki adaletsizlik derinleşiyor, emeğin milli gelirden aldığı pay geriliyor. Savaşlar ve ekonomik krizler nedeniyle tüm dünya yüksek enflasyonla karşı karşıya. Türkiye'de de emekçiler, yüksek vergiler ve enflasyondan kaynaklanan geçim zorluğu yaşıyor. Alım gücünü düşüren enflasyon, temel sorunların başında. İşçiler, memurlar, emekliler ve asgari ücretle çalışan milyonlarca kişinin enflasyon karşısındaki kayıpları telafi edilmeli. Kayıt dışı çalışma, milyonlarca işçiyi sosyal güvenlikten ve sendikal haklardan mahrum bırakıyor. Staj ve çıraklık mağdurlarının sorunları çözüm bekliyor. Taşeron çalışma sistemi, iş güvencesini ve sendikalaşma hakkını zayıflatıyor. Uzun çalışma saatleri, iş kazaları ve meslek hastalıkları çalışma hayatının ağır sorunları arasında. Bazı iş yerlerinde sendikal örgütlenme nedeniyle baskı ve işten çıkarılma kaygısı yaşanıyor.

Sendikal hakların etkin korunması demokratik çalışma hayatının temel şartı. Grev hakkı da dahil olmak üzere kamu çalışanlarının sendikal hakları ve 4688 sayılı Kanun, ILO Sözleşmeleri ile uyumlu hale getirilmeli. Toplu sözleşmelerin adil bir şekilde yapılmasının önündeki engeller kaldırılmalı. Emeğin korunmadığı, gelir adaletinin sağlanmadığı ve sosyal devletin güçlendirilmediği bir yerde toplumsal barıştan ve sürdürülebilir kalkınmadan söz edilemez.

Personelsaglik.NET yazarı CEREN YILDIZ tarafından derlenmiş ve aktarılmıştır.

Bugün Harekete Geçmeyeceksek, Ne Zaman Geçeceğiz?

Uluslararası hukuk ve dayanışma her zamankinden daha önemli. Barışı, adaleti ve dayanışmayı büyütmek zorundayız. Bugün savaşlara, krizlere ve adaletsizliklere karşı sesimizi yükseltme günü. İran'da ölen 168 kız çocuğunun yarım kalan yaşamları vicdanda silinmeyecek bir yara. Ukrayna, Filistin, Lübnan, İran ve tüm Orta Doğu'da kadınların, çocukların ve sivillerin bombalarla hayattan koparıldığı insanlık dramı karşısında harekete geçmek zorundayız. Bugün harekete geçmeyeceksek, ne zaman geçeceğiz?

Bu talepler ve uyarılar, sağlık çalışanlarının da içinde bulunduğu geniş emekçi kitlesinin sorunlarına ışık tutuyor. Sağlık Bakanlığı ve sağlık kurumları, artan enflasyon ve vergi yükü altında ezilen sağlık personelinin alım gücünü koruyacak politikalar geliştirmeli. Aksi takdirde, sağlık hizmetlerinin kalitesi ve çalışan motivasyonu ciddi şekilde etkilenecektir.

Almanya'nın 1863 yılında kurulan köklü gömlek üreticisi Eterna, artan maliyetler ve değişen tüketici alışkanlıkları karşısında iflas ederek tüm mağazalarını kapatma kararı aldı. Haziran ayı sonu itibarıyla üretim tesisleri ve perakende satış noktaları kapanırken, stoklar yarı fiyatına satışa sunuldu.

Almanya'nın küresel ölçekte tanınan tekstil üreticisi Eterna, içine girdiği ekonomik krizi aşamayarak faaliyetlerini tamamen sonlandırma kararı aldı. 163 yıllık bu köklü marka, artan hammadde maliyetleri ve online ticaret rekabeti karşısında operasyonel olarak işlemez hale geldi.

Şirket yönetimi, haziran ayı sonu itibarıyla firmanın tüm üretim tesisleri ile perakende satış mağazalarının bir daha açılmamak üzere kapatılacağını kesinleştirdi. 1863 yılında kurulan gömlek üreticisinin çöküşüyle birlikte, Almanya genelindeki mağazalarda bulunan tüm mevcut stoklar yarı fiyatına elden çıkarılmaya başlandı.

Alınan bu tasfiye kararı, küresel pazarda geniş payı bulunan asırlık markaların değişen tüketici alışkanlıkları ve online ticaret rekabeti karşısında aldığı en sert finansal darbelerden biri olarak kayıtlara geçti. Passau kenti merkezli üreticinin iflas masası tarafından yürütülen tasfiye süreci kapsamında, genel merkezde görev yapan 400 personelin işine yasal olarak son verildi. Markanın ülke genelinde aktif olarak işletilen 34 büyük mağazasındaki ticari faaliyetler haziran sonuna kadar tamamen durdurulacak.

Sektör analizleri, hammaddedeki yüksek maliyet artışları ve küresel ekonomik belirsizliklerin köklü markayı operasyonel olarak işlemez hale getirdiğini gösteriyor. Eterna ile birlikte bir diğer asırlık Alman tekstil markası Domino'nun da benzer finansal gerekçelerle kepenk kapatma kararı aldığı bildirildi. Mali raporlar, Avrupa pazarında tekstil ve hazır giyim sektöründe yaşanan konkordato ve iflas ivmesinin son iki yılda en yüksek seviyeye ulaştığını ortaya koyuyor. Üretim hatlarındaki daralma ve perakende satış hacimlerinin düşmesi, asırlık üreticilerin nakit akış yönetimini doğrudan kilitledi.

Almanya ve İngiltere başta olmak üzere, küresel pazarda faaliyet gösteren pek çok dev tekstil firması benzer finansal girdaplarla karşı karşıya kalmış durumda. Sektör temsilcileri, makroekonomik dengelerde kalıcı bir iyileşme sağlanamaması durumunda önümüzdeki aylarda daha fazla markanın pazardan çekilmek zorunda kalacağını öngörüyor.

Bu gelişmeler, küresel tekstil sektöründeki kırılganlığı bir kez daha gözler önüne seriyor. Türkiye açısından değerlendirildiğinde, Avrupa pazarındaki bu daralma, ihracat odaklı Türk tekstil firmaları için hem bir tehdit hem de fırsat yaratıyor. Ekonomik siyaset bağlamında, bu tür iflasların küresel tedarik zincirlerinde yeniden yapılanmaya yol açması muhtemel. Olumlu yanı ise, Türk üreticilerin uygun maliyet ve kaliteli üretim avantajıyla boşalan pazarda daha fazla pay kapabilme potansiyelidir. Ancak, iç piyasada artan enflasyon ve döviz kuru dalgalanmaları, bu fırsatın değerlendirilmesini zorlaştırabilir.

Haberdata.com yazarı Ahmet Mert tarafından derlenmiş ve aktarılmıştır.

Bürokratların Görev Dağılımı ve Katkıları

Yeni atanacak üyeler, Esnaf, Sanatkarlar ve Kooperatifçilik, Hukuk Hizmetleri, İç Ticaret ve Uluslararası Hizmet Ticareti Genel Müdürlüklerinden birer Genel Müdür yardımcısı olacak. Bu isimlerin kurula 'Teknik bilgi, kurumsal tecrübe ve mevzuat bütünlüğü' açısından önemli katkılar sunması bekleniyor. Halihazırda Ticaret Bakanlığı'ndan iki üyenin yer aldığı kurulda, bu sayı altıya çıkacak. Kurulda ayrıca Adalet Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Tarım ve Orman Bakanlığı ile Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan birer temsilci bulunuyor.

Huzur Hakkı ve Cezalar

Kurul üyelerine ayda bir kez 'huzur hakkı' ödemesi yapılıyor ve bu ücretin miktarı her yıl güncelleniyor. Reklam Kurulu'nda şu an Bakanlıklar, YÖK, RTÜK, TSE, Reklamverenler Derneği, Türk Tabipleri Birliği, Türk Diş Hekimleri Birliği, Türk Eczacılar Birliği, Türkiye Barolar Birliği, Reklamcılar Derneği, Tüketici Dernekleri, Türkiye Esnaf ve Sanatkarlar Konfederasyonu, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği gibi geniş bir yelpazeden temsilciler yer alıyor. Öte yandan, Reklam Kurulu'nun yılın ilk beş ayında uyguladığı toplam idari para cezasının 122 milyon lirayı aştığı bildiriliyor. Bu yüksek ceza miktarı, kurulun denetim ve yaptırım gücünün ne denli etkili olduğunu gözler önüne seriyor.

Günü negatif tarafta geçiren Borsa İstanbul, haberin ardından kayıplarını derinleştirdi. BIST 100 endeksinde kayıp yüzde 6'yı, bankacılık endeksinde ise yüzde 8'i aştı. Endekste kayıpların yüzde 6'yı aşmasının ardından, Borsa İstanbul devre kesti.

Borsa İstanbul'un Endekse Bağlı Devre Kesici Sistemi'nin devreye girmesine ilişkin yaptığı açıklama, Kamuyu Aydınlatma Platformu'nda (KAP) yayımlandı. Açıklamada, 'Saat 17.42.06 itibarıyla endekse bağlı devre kesici tetiklenmiş ve pay piyasasındaki tüm işlem sıralarında, vadeli işlem ve opsiyon piyasasında işlem gören pay ve pay endekslerine dayalı sözleşmelerde işlemler geçici olarak durdurulmuştur. İşlemler pay piyasasında saat 18.01 itibarıyla kapanış seansıyla vadeli işlem ve opsiyon piyasasında işlem gören pay ve pay endekslerine dayalı sözleşmelerde sürekli işlem yöntemiyle saat 18.08 itibarıyla yeniden başlatılacaktır. Pay piyasasında varant, sertifika ve yeni pay alma hakkı sıralarında işlemler bugün yeniden başlatılmayacaktır. Seans akışları EBDK bitiş saati itibarıyla kaldığı yerden devam edecektir.' ifadeleri kullanıldı.

PMI verileri öne çıktı

Küresel piyasalarda, Orta Doğu'da gerilimlerin nispeten azalması ve güçlü gelen Nvidia bilançosuyla risk iştahı yeniden artmıştı. Dünya genelinde açıklanmaya devam eden Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) verilerinin beklentilerin altında kalmasıyla karışık bir seyir izleniyor.

Ons altın, 27 Mart'tan bu yana ilk kez 4.500 doların altına inerek 4.453 dolar seviyesini gördü. Son işlemlerde 4.460-4.480 dolar bandında dengelenen ons altın, yatırımcıların dikkatini çekiyor. Gram altın ise iç piyasada 6.527 TL'ye kadar gerileyerek mayıs ayının en düşük seviyesini test etti. Kapalıçarşı'da gram altın satış fiyatları 6.560-6.600 lira aralığında işlem görüyor.

ABD tahvil faizlerindeki sert yükseliş, altın fiyatları üzerindeki baskının ana kaynağı olarak öne çıkıyor. 30 yıllık ABD tahvil faizi yüzde 5,20 seviyesine çıkarak 2007'den bu yana en yüksek seviyeyi gördü. 10 yıllık tahvil faizleri de son bir yılı aşkın süredir zirveye yakın seyrediyor. Uzmanlar, faiz getirili enstrümanların cazibesinin artmasıyla altının getiri sunmayan yapısının yatırımcılar tarafından tercih edilmediğini vurguluyor. Ayrıca, güçlenen dolar endeksi, altını diğer para birimlerini kullanan yatırımcılar için daha pahalı hale getirerek ek bir baskı oluşturuyor.

Orta Doğu kaynaklı jeopolitik riskler ve petrol fiyatlarındaki yükseliş de altın piyasasını etkileyen diğer faktörler arasında yer alıyor. ABD'nin İran'a yönelik olası askeri operasyon hazırlığı haberleri, Brent petrolün 110 doların üzerinde kalmasına neden olurken, küresel enflasyon endişelerini artırıyor. Bu durum, merkez bankalarının faiz indirimine gitmesini zorlaştırarak tahvil faizleri üzerindeki baskıyı dolaylı olarak artırıyor ve altın fiyatlarını negatif etkiliyor.

Finans Analisti İslam Memiş, A Haber'de yaptığı değerlendirmede, mevcut düşüşlerin yatırımcılar için bir alım fırsatı olarak değerlendirilebileceğini ifade etti. Memiş, panik satışlarından kaçınılması gerektiğini ve piyasalardaki dalgalanmaların geçici olabileceğini belirtti. Uzmanlar, altın fiyatlarındaki bu gerilemenin ardından yatırımcıların dikkatli olması ve uzun vadeli stratejiler izlemesi gerektiğini vurguluyor.

İstanbul'un Avrupa yakasında yaşayan bir doktor, evinde elektrikli aracına şarj imkanı sağlamak için kurduğu istasyon nedeniyle büyük bir cezayla karşı karşıya kaldı. Boğaziçi Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi (BEDAŞ) ekipleri tarafından yapılan denetimde, şarj istasyonunun sayaçtan geçirilmeden doğrudan şebekeye bağlandığı tespit edildi.

Olay, İstanbul'un Avrupa yakasında müstakil bir konutta ikamet eden bir doktorun, elektrikli aracına konforlu bir şekilde şarj edebilmek amacıyla kendi konutuna bir şarj istasyonu kurdurmasıyla başladı. Bölgede rutin denetimlerini sürdüren BEDAŞ ekipleri, söz konusu konutta yaptıkları incelemede ciddi bir usulsüzlükle karşılaştı.

Yapılan teknik kontrollerde, abonenin mevcut bir perakende satış sözleşmesi olmasına rağmen, şarj istasyonu için ana şebekeden ayrı bir hat çekildiği ve bu hattın sayaçtan geçirilmeden doğrudan istasyona bağlandığı saptandı. Bu durum, enerji tüketiminin kayıt altına alınmamasına ve kaçak elektrik kullanımına yol açtı.

Sayaç dışı enerji tüketimi yapıldığının belirlenmesi üzerine, istasyon sahibi doktora 840 bin TL'yi aşan dev bir kaçak elektrik cezası kesildi. Bu ceza, hem bireysel kullanıcıların hem de enerji dağıtım şirketlerinin karşılaştığı benzer durumlara karşı alınması gereken önlemleri bir kez daha gündeme getirdi.

Uzmanlar, elektrikli araç sahiplerinin şarj istasyonu kurulumu öncesinde mutlaka ilgili enerji dağıtım şirketinden izin alması ve kurulumun yasal çerçevede yapılması gerektiğini vurguluyor. Aksi takdirde, benzer cezai yaptırımlarla karşılaşma riski yüksek. Bu olay, enerji tüketiminde yasal prosedürlere uyulmasının önemini bir kez daha ortaya koyuyor.

Emekli bayram ikramiyelerinin miktarı ve ödeme süreciyle ilgili olarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan açıklamalarda bulundu. İkramiye miktarında bir değişiklik olmayacağını belirten Işıkhan şu ifadeleri kullandı: 'Ramazan Bayramı'nda verdiğimiz ikramiye tutarını, Kurban Bayramı'nda kıymetli emeklilerimize vereceğiz. Erken verilmesi konusunda bir çalışma yaparız.'

Bakan Işıkhan ayrıca, 'Kurban bayramı ikramiyelerini ramazan bayramında olduğu gibi aynı miktarda vereceğiz. Yine 4 bin TL ödenecek. Erken ödenmesi ile ilgili çalışma yapılır' diyerek sürecin detaylarına dikkat çekti.

Ödemeler Ne Zaman Yapılacak?

2026 yılı Kurban Bayramı 27-30 Mayıs tarihlerinde idrak edilecek. Bakanlığın 'erken ödeme' üzerine yaptığı çalışmalar doğrultusunda, ikramiyelerin bayramdan önceki hafta olan 18-22 Mayıs tarihleri arasında hesaplara aktarılması bekleniyor. Kesinleşen ödeme takvimi SGK tarafından duyurulduğunda, emekliler tahsis numaralarına göre ödemelerini alabilecekler.

Kimler İkramiye Alacak?

Bayram ikramiyesinden sadece emekli aylığı alanlar değil, geniş bir hak sahibi grubu faydalanacak. Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan; emekli aylığı, yaşlılık aylığı, vazife malullüğü aylığı, malullük aylığı ve ölüm aylığı alanlar, sürekli iş göremezlik geliri ve ölüm geliri alanlar, şehit yakınları ve gaziler, muharip gaziler ve güvenlik korucuları, şampiyon sporcular, terörden zarar gören sivil vatandaşlar ve bu kişilerin hak sahipleri ikramiye ödemesi kapsamında yer alıyor.

2026 Kurban Bayramı Takvimi

Bayram süreci 26 Mayıs 2026 Salı günü arife günü ile başlayacak. Resmi tatil ve bayram günleri şu şekildedir: 26 Mayıs 2026: Kurban Bayramı Arifesi (Yarım Gün), 27 Mayıs 2026: Kurban Bayramı 1. Gün, 28 Mayıs 2026: Kurban Bayramı 2. Gün, 29 Mayıs 2026: Kurban Bayramı 3. Gün, 30 Mayıs 2026: Kurban Bayramı 4. Gün.

Yeni kanunla, Tapu Kanunu'nda önemli bir değişiklik yapıldı. Buna göre, Sermaye Piyasası Kurulu ile Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından yetkilendirilen değerleme kuruluşlarınca, konut finansmanı ve sermaye piyasası mevzuatı gereğince düzenlenen değerleme raporunun, düzenlettiren kamu kurum ve kuruluşları, bankalar ve diğer finans kuruluşlarınca raporun düzenlendiği tarihte Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne elektronik ortamda ve bedelsiz olarak gönderilmesi zorunlu hale getirildi. Verilerin elektronik ortamda gönderilmesine ilişkin usul ve esaslar, ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünce belirlenecek.

Damga Vergisi Kanunu'na eklenen hükümle, Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca söz konusu düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 31 Aralık 2027'ye kadar (bu tarih dahil), daha önce ihale ilanı verilmiş olmakla birlikte son teklif verme tarihi geçmemiş olanlar dahil olmak üzere sosyal konut ve konut ile birlikte ihaleye çıkılan yapım işlerine ilişkin ihalelerde, alınan ihale kararları ve Başkanlık ile işi yüklenenler arasında düzenlenen sözleşmeler damga vergisinden istisna olacak. Bu süreyi 3 yıla kadar uzatmaya Cumhurbaşkanı yetkili olacak.

Yetki Kat Malikleri Kuruluna Veriliyor

Kanun'la, Kat Mülkiyeti Kanunu'nun, yöneticinin görevlerini düzenleyen hükmünde değişikliğe gidildi. Buna göre, yöneticiler, ana gayrimenkulün genel yönetim işleriyle korunma, onarım, temizlik gibi bakım işleri ve asansör ve kalorifer, sıcak ve soğuk hava işletmesi ve sigorta için yönetim planında gösterilen zamanda, eğer böyle bir zaman gösterilmemişse, her takvim yılının ilk ayı içinde, kat maliklerinden işletme projesi onaylanıncaya kadar avansın toplanmasından sorumlu olacak. Düzenlemeyle yöneticinin toplayacağı avans miktarına kat malikleri kurulunca onaylanma şartı getirilerek yöneticilerin keyfi aidat belirlemesi önüne geçiliyor, aidat arttırma yetkisi kat malikleri kuruluna veriliyor.

İşletme projesi kat malikleri genel kurulunda onaylanacak. Kat malikleri kurulunca kabul edilmiş işletme projesi yoksa en geç 3 ay içinde kat malikleri kurulunda onaylanıncaya kadar yönetici gecikmeksizin geçici bir işletme projesi yapacak. Bu proje, kat maliklerine veya bağımsız bölümden fiilen yararlananlara, imzaları karşılığında veya taahhütlü mektupla bildirilecek ve en geç 3 ay içinde aynen veya değiştirilerek kabulüne yönelik genel kurulda karar alınacak. Mevcut işletme projesi varsa, geçici işletme projesi için öngörülen bedel, yürürlüğü devam eden işletme projesi bedelinin takvim yılı başından geçerli olmak üzere, her yıl bir önceki seneye ilişkin olarak yeniden değerleme oranından fazla olmamak kaydıyla belirlenecek ve kat malikleri kuruluna sunulacak.

Kanun'un, 'yönetim planı ve değiştirilmesi' başlıklı maddesinde yapılan değişiklikle, yönetim planının değiştirilebilmesi için toplu yapı temsilciler kurulu üyelerinin temsil ettikleri bağımsız bölümlerin tam sayısının 3'te 2'sinin oyu şart olacak. Geçici yönetimle ilgili yönetim planı hükümleri, toplu yapı alanındaki bağımsız bölüm maliklerinin 3'te 2'sinin oylarıyla değiştirilebilecek. Yönetim planlarının bu maddeye aykırı hükümleri uygulanmayacak.

Kooperatifler Kanunu'nda yapılan değişiklikle, inşaatı tamamlayarak etaplar halinde yeniden inşaata başlayan yapı kooperatifleri, yaptıkları ve yapmayı planladıkları tüm inşaatlar tamamlanmadan iş yeri ve konutları ortaklarına tahsis etmiş olsalar dahi tahsis edilen gayrimenkullerin tapusunun devrini yapamayacak.

Çevre Kanunu'nda Değişiklik ve Cezai Müeyyideler

Kanunla, Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı doğrultusunda Çevre Kanunu'nda değişikliğe gidildi. 'Çevre danışmanlık firması' tanımı yeniden düzenlenirken, Kanun'a 'Yetkilendirilmiş kişi' tanımı eklendi. 'Çevre danışmanlık firması', çevre yönetimi hizmeti kapsamında usul ve esasları ilgili yönetmelikle belirlenen başvuruları yapan, her türlü rapor ve teknik belgeyi hazırlamaya yetkili ve bunlardan sorumlu olan, aylık faaliyet raporunda aykırılıkları tespit ederek Bakanlığa bildirmekle yükümlü olan, hizmet verdiği tesis ve işletme çalışanlarına ve sorumlularına çevresel konularda eğitim veren, nitelik ve nicelikleri ilgili yönetmelikle belirlenen mühendislik ve fen fakültesi mezunlarından çevre yönetimi hizmeti yeterlik belgesine sahip olan kişileri bünyesinde çalıştıran, ortaklık payı bakımından ortaklarının yüzde ellisinden fazlası çevre yönetim hizmeti yeterlik belgesine sahip ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yetkilendirilen tüzel kişiliği ifade edecek. 'Yetkilendirilmiş kişi' ise çevre yönetimi hizmeti vermek üzere Bakanlıkça yetkilendirilen, üniversitelerin mühendislik veya fen fakültelerinin ilgili yönetmelikte belirlenen bölümlerinden mezun olan kişileri tanımlayacak.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Kanun'daki idari nitelikteki cezalara yönelik düzenleme yapıldı. Kanun'un ilgili hükmünde öngörülen çevre yönetimi hizmeti almayanlardan, çevre yönetim birimini kurmayanlara ya da çevre danışmanlık firmalarından hizmet almayanlara 209 bin 624 lira, çevre mühendisi veya Bakanlıkça yetkilendirilen kişiyi bulundurmayanlara 139 bin 746 lira idari para cezası kesilecek. Faaliyetleri sonucu çevre kirliliğine neden olacak veya çevreye zarar verecek kurum, kuruluş ve işletmeler çevre yönetimi hizmeti almakla yükümlü olacak. Bu konuyla ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek. Kanun'daki 'faaliyetleri sonucu çevre kirliliğine neden olacak veya çevreye zarar verecek kurum, kuruluş ve işletmeler çevre yönetimi hizmeti almakla yükümlüdürler' hükmünü yerine getirmeyen ve/veya tespit edilen aykırılıkları aylık faaliyet raporunda belirtmeyen çevre danışmanlık firmalarına 75 bin lira idari para cezası verilecek. Ayrıca çevre yönetimi hizmeti verenlere, esasları ilgili yönetmelikte belirlenen yükümlülükleri yerine getirmedikleri takdirde ceza puanı uygulanacak, uygulanan ceza puanının 4 yıl içerisinde 100 puana ulaşması durumunda yeterlik belgesi 180 gün süreyle askıya alınacak. Uygulanan ceza puanının 4 yıl içerisinde 200 puana ulaşması durumunda yeterlik belgesi 2 yıl süreyle iptal edilecek.

Faaliyetleri sonucu çevre kirliliğine neden olacak veya çevreye zarar verecek kurum, kuruluş ve işletmeler çevre yönetimi hizmeti almakla, çevre danışmanlık firmaları ise çevre yönetimi hizmeti verdikleri kurum, kuruluş ve işletmelerin çevre mevzuatına aykırı fiillerini Bakanlığa bildirmekle yükümlü olacak. Çevre danışmanlık firmasının asgari hizmet bedel tarifesi ile bu maddeye ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek. Bu hükmün yürürlük tarihinden önce kurulmuş olan çevre danışmanlık firmalarının kuruluş şartlarına ilişkin müktesep hakları saklı olacak.

Toplu Konut ve İmar Kanunu'nda Düzenlemeler

Kanunla, Toplu Konut Kanunu'nda da değişikliğe gidildi. Buna göre, Kanun'un 'Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından yapılan taşınmaz mülkiyetinin devrini amaçlayan gayrimenkul satış sözleşmeleri ile gayrimenkul satış vaadi sözleşmelerinde resmi şekil şartı aranmaz' hükmü kapsamındaki sözleşmeler ile taşınmaz satışlarına yönelik sözleşme ilişkisi kurulmadan önce alıcılar tarafından imzalanması gereken başvuru evrakları, müzakere tutanakları ve buna benzer diğer evraklar, yazılı şekilde veya uzaktan iletişim araçları kullanılarak mesafeli olarak ya da mesafeli olsun olmasın bir bilişim veya elektronik haberleşme cihazı üzerinden gerçekleştirilecek ve karşı taraf kimliğinin doğrulanmasına imkan verecek yöntemler yoluyla düzenlenebilecek. Yükümlülüklerini yerine getirmeyen hak sahibinin vefatı neticesinde yasal mirasçılarının mirasçılık sıfatlarını gösteren bir belgeyi sunmaması halinde Başkanlık, adli makamlardan herhangi bir yetki almaksızın mirasçılık belgesi düzenlenmesi için mahkeme veya noterliğe başvurabilecek. Başkanlık, görevleri ile ilgili dava ve icra işlemlerinde teminat yatırmaktan muaf olacak.

Yeni yerleşim alanı olarak belirlenen sosyal konut alanı içerisinde bulunan yerlerde, kamu kurum ve kuruluşlarına ait taşınmazlardan uygulamaya dahil edilecekler ile özel mülkiyete tabi diğer bütün taşınmazlar için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından ilgisine göre devir veya acele kamulaştırma kararı alınabilecek. Kamulaştırma işlemleri Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından yürütülecek.

İmar Kanunu'nda yapılan düzenlemeyle, şantiye şefi şantiyede yürütülen günlük işlerin ve çalışan yetki belgeli ustaların kaydını Bakanlıkça belirlenecek usule uygun tutmak zorunda olacak. Kullanıma yönelik belgeye sahip yapılarda, yapı sahibinin süresi içerisinde başvurusu üzerine yangın güvenliğine yönelik periyodik kontroller yapılacak. Bu kontroller, belediyelerin ilgili itfaiye teşkilatı veya itfaiyenin gerekli gördüğü durumlarda binalarda yangından korunma önlemleri ve yangın söndürme sistemleri hakkında Bakanlıkça veya Bakanlığın yetkilendirdiği kurum ve kuruluşlarca verilen eğitim ve sınavda başarı göstererek yetkilendirilen yangın güvenlik uzmanları tarafından yangın güvenlik raporu düzenlenmek suretiyle gerçekleştirilecek. Bu hüküm kapsamında gerekli kontrollerin yapılması ve raporların hazırlanması amacıyla belediyeler gerekli tedbirleri alacak. Yapı denetim kuruluşlarında görev alan denetçilerin hangi yapılarda hangi tarih aralığında görev aldıkları, Bakanlıkça kurulacak elektronik sistem üzerinden takip edilecek. Yapı ruhsatında bu kişilerin isim ve imzaları yer almayacak. Yangın güvenliğine yönelik periyodik kontrollerde tespit edilen eksiklikler 6 aydan fazla olmamak üzere ilgili idare tarafından verilen süre içinde giderilerek geçerli yangın güvenlik raporu alınacak. Esaslı tadilat gerektiren eksiklikler, ilgili idareden alınacak ruhsat veya izinle yapılacak. İlgili idarece verilecek süre ruhsat veya izin tarihinden itibaren başlayacak.

Enerji Kimlik Belgesi ve Yapı Denetiminde Yeni Kurallar

Kanunla, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yetkilendirilen enerji kimlik belgesi uzmanlarına ilişkin idari yaptırımlar düzenleniyor. Düzenleme ile sahte belge kullanılarak temin edilen müteahhitlik sınıflandırma belgesi ile başlanılan yapının ruhsatının ve 5 yıl süre ile belge numarasının iptal edileceği hükme bağlanıyor. Ruhsata tabi olup ruhsat alınmaksızın veya izin alınmaksızın yapılacak yapılarda kullanılmak amacıyla hazır betonu piyasaya arz eden ya da piyasada bulunduran kişiler, ilgili idare tarafından 500 bin lira idari para cezası ile cezalandırılacak.

Binaların yangından korunmasına ilişkin periyodik denetimlerde görev alacak yangın güvenlik uzmanlarına, kontrole tabi yapılara ve kontrollerin süresine, alınacak ücretlere, yangın güvenlik uzmanlarının nitelikleri, görev ve sorumluluklarına ilişkin usul ve esaslar ile özellik arz eden yapıların tasarımı ile yapılarda sürdürülebilirliğin sağlanması, enerji verimliliği, yangından ve gürültüden korunma gibi özel çalışma koşullarına yönelik mimarlık ve mühendislik hizmetlerini yürütecek uzmanların nitelikleri ve belgelendirmelerine ilişkin usul ve esaslar Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelik ile belirlenecek.

Kadastro Kanunu'nda yapılan düzenleme ile kadastro sırasında veya sonrasında yapılan işlemlerle geometrik durumları kesinleşmiş taşınmazlarda ölçü, sınırlandırma, tersimat ve hesaplamalardan doğan düzeltme, taşınmaz malikleri ile diğer hak sahiplerine tebliğ olunacak. Tebliğ tarihinden başlayan 30 gün içinde düzeltmenin kaldırılması yolunda sulh hukuk mahkemesinde dava açılmadığı takdirde, yapılan düzeltme kesinleşecek.

Deprem Bölgesine Yönelik Düzenlemeler ve Diğer Hükümler

6 Şubat 2023'te meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremlerden etkilenen yerlerde hak sahiplerine verilen hibe ve kredilerin haczedilememesi, bu desteklere ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz uygulanmaması amaçlanıyor. Yıkık, acil yıkılacak ve ağır hasarlı yapıların yeniden inşa sürecinin hızlandırılması, yapılaşma ve yerleşme faaliyetlerinin önünün açılması ile kamu düzeni ve günlük yaşamın olağan akışının sağlanması hedefleniyor. İlgili hüküm kapsamında verilecek hibe ve kredi Kentsel Dönüşüm Başkanlığı bütçesine bu amaçla konulacak ödeneklerle karşılanacak. Kanun kapsamında verilen hibe ve krediler, alacağın devrine, temlikine ve takasa konu edilemeyecek, rehnedilemeyecek, teminat gösterilemeyecek, hak sahibi ya da müteahhidin borçlarından dolayı hiçbir suretle haczedilemeyecek, üzerine ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz konulamayacak ve iflas masasına dahil edilemeyecek.

Öte yandan, kanuna, Genel Kurulda yeni madde ihdas edildi. Türkiye'nin ev sahipliğinde ve başkanlığında, 9-20 Kasım'da Antalya'da düzenlenecek Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında, İklim Değişikliği Başkanlığı veya Başkanlıkça konferansın organizasyonu için yetkilendirilen yüklenicilerin her türlü mal ve hizmet alımları, kiralama ve ihale işleri ile ilgili düzenlenen kağıtlar damga vergisinden müstesna olacak.

Dünkü işlemlerde yukarı yönlü hareketini sürdüren Dolar/TL, günü bir önceki kapanışa göre yüzde 0,2'lik bir artışla 45,2940 seviyesinden tamamladı. Bugün saat 09.50 itibarıyla ise aynı orandaki yükselişini koruyarak 45,3650 seviyesinden alıcı buluyor. Aynı dakikalarda Euro/TL yüzde 0,4 değer kazanarak 53,3300'dan, sterlin/TL ise yüzde 0,3 primle 61,6940'tan işlem görüyor.

Dolar endeksi ise yüzde 0,1'lik bir düşüşle 98,1 puan seviyesinde seyrediyor.

Küresel piyasalarda, Orta Doğu'da artan jeopolitik gerilimin enerji arzında aksamalara yol açabileceği ve bu durumun enflasyonist baskıları tetikleyebileceği endişeleri hakim. Bu belirsizlik ortamında yatırımcıların odağı, bugün ABD'de açıklanacak olan tarım dışı istihdam verilerine çevrilmiş durumda.

ABD iş gücü piyasasında toparlanma sinyalleri veren son verilerin ardından, bugünkü istihdam rakamlarının ABD Merkez Bankası'nın (Fed) gelecek dönem para politikalarına ışık tutması bekleniyor. Analistler, bu verinin piyasaların kısa vadeli yönü üzerinde belirleyici bir faktör olacağını öngörüyor.

Yurt içinde bugün sanayi üretimi ve Hazine nakit dengesi verileri takip edilirken, yurt dışında ABD istihdam verilerine ek olarak Michigan Üniversitesi tüketici güven endeksi ve toptan eşya stokları da yakından izlenecek.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Nisan ayına ilişkin Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) verilerini açıkladı. Ekonomistlerin aylık yüzde 3,19 artış beklediği enflasyon, yüzde 4,18 olarak gerçekleşti.

Enflasyon Beklenti Anketi'ne katılan ekonomistler, nisanda Tüketici Fiyat Endeksi'nin aylık bazda yüzde 3,19 artacağını tahmin etmişti. TÜİK ise Nisan ayı enflasyonunu yüzde 4,18 olarak açıkladı.

Buna göre, TÜFE'deki değişim nisan ayında bir önceki aya göre yüzde 4,18 artış, bir önceki yılın aralık ayına göre yüzde 14,64 artış, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 32,37 artış ve on iki aylık ortalamalara göre yüzde 32,43 artış olarak gerçekleşti.

En yüksek ağırlığa sahip üç ana harcama grubunun yıllık değişimleri; gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 34,55 artış, ulaştırmada yüzde 35,06 artış ve konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda yüzde 46,60 artış olarak gerçekleşti. İlgili ana harcama gruplarının yıllık değişime olan katkıları ise gıda ve alkolsüz içeceklerde 8,72, ulaştırmada 5,66 ve konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda 6,30 yüzde puan oldu.

En yüksek ağırlığa sahip üç ana harcama grubunun aylık değişimleri; gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 3,70 artış, ulaştırmada yüzde 4,29 artış ve konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda yüzde 7,99 artış olarak gerçekleşti. İlgili ana grupların aylık değişime olan katkıları ise gıda ve alkolsüz içeceklerde 0,95, ulaştırmada 0,73 ve konutta 0,90 yüzde puan oldu.

Endekste kapsanan 174 alt sınıftan nisan ayı itibarıyla, 19 alt sınıfın endeksinde düşüş gerçekleşirken, 8 alt sınıfın endeksinde değişim olmadı. 147 alt sınıfın endeksinde ise artış gerçekleşti.

İstanbul Ticaret Odası'nın (İTO) öncü veri olarak kabul edilen verilerine göre, İstanbul'da aylık enflasyon nisanda hızlanmıştı. Martta yüzde 2.97 olan İstanbul'un enflasyonu, nisanda yüzde 3.74'e çıkmış; yıllık enflasyon ise yüzde 37.68'den yüzde 36.83'e gerilemişti.

Ekonomistlerin Nisan ayı enflasyon beklentileri

Ekonomistlerin ve piyasanın medyan tahminine göre nisanda yıllık enflasyonun da yüzde 31.17 seviyesinde gerçekleşmesi bekleniyor. 2026 yıl sonu beklentisi ise yüzde 27.60 oldu.

Nisan enflasyonu için en düşük aylık beklenti yüzde 2.50 olurken en yüksek beklenti yüzde 3.60 olarak kaydedildi. Yıllık olarak bakıldığında ise nisan için en yüksek enflasyon tahmini yüzde 35 olurken en düşük tahmin yüzde 30.20 seviyesine işaret etti.

AA Nisan ayı enflasyon beklentisi

Öte yandan AA Finans Enflasyon Beklenti Anketi'ne katılan ekonomistler, nisanda Tüketici Fiyat Endeksi'nin aylık bazda yüzde 3,19 artacağını tahmin etmişti. Öte yandan, ekonomistlerin 2026 sonu enflasyon beklentilerinin ortalaması nisan ayı itibarıyla yüzde 28,16 oldu. Tüketici Fiyat Endeksi, mart ayında yüzde 1,94 artış göstermişti.

2026 yılı aylar itibarıyla ekonomistlerin enflasyon beklentileri ve gerçekleşmeler şöyle:

Tarih------ Yıl sonu enflasyon beklentisi ----- Aylık Beklenti---- Gerçekleşme
Ocak------ %23,73------------------- %4,21------------- %4,84
Şubat----- %24,16------------------- %2,87------------- %2,96
Mart------ %25,91-------------------- %2,40------------- %1,94
Nisan----- %28,16-------------------- %3,19--------------------- %4,18

Türkiye'de gözler, pazartesi günü açıklanacak nisan ayı enflasyon verisine çevrildi. Yılın ilk çeyreğinde ortaya çıkan tablo, fiyat artışlarının seyrine ilişkin önemli ipuçları verirken, İstanbul Ticaret Odası'nın (İTO) son verisi nisan ayına dair beklentileri yukarı yönlü etkiledi.

Yılın ilk çeyreğinde enflasyonun seyri dikkatle izlendi. Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre 2026 yılının ilk üç ayında enflasyon ocakta yüzde 4,84, şubatta yüzde 2,43 ve martta yüzde 1,94 olarak gerçekleşti. Yıllık enflasyon ise ocak ayında yüzde 64,86, şubat ayında yüzde 67,07 ve martta yüzde 68,50 seviyelerinde gerçekleşti. Ocak ayında yılın en yüksek aylık artışı kaydedilirken, şubat ve mart aylarında artış hızında kademeli bir yavaşlama görüldü. İlk üç aylık dönemde özellikle gıda, konut ve hizmet kalemlerindeki yükseliş enflasyonu sürükleyen başlıca unsurlar oldu.

Uzmanlara göre, iç talep, maliyet baskıları ve baz etkisi gibi faktörler enflasyon üzerinde etkili olmaya devam etti. Aylık artış hızında gerileme yaşansa da üç aylık kümülatif artışın yüksek seviyesini koruması, fiyat baskılarının sürdüğüne işaret etti.

İstanbul'un enflasyonu belli oldu. Piyasalar şimdi nisan ayı verisine odaklanmış durumda. İstanbul Ticaret Odası tarafından açıklanan verilere göre, İstanbul'da perakende fiyatlar nisan ayında yüzde 3,74 artarken yıllık enflasyon yüzde 36,83'e tırmandı. Bu veri, Türkiye geneli için öncü gösterge olarak değerlendirilirken, enflasyonda yeniden hızlanma ihtimalini gündeme getirdi.

Ekonomistler, ilk çeyrekte gözlenen görece yavaşlama eğiliminin nisanda yerini yeniden yükselişe bırakabileceğini belirtiyor. Özellikle gıda ve hizmet grubundaki fiyat hareketlerinin belirleyici olması beklenirken, açıklanacak veri yılın ikinci çeyreğine ilişkin enflasyon görünümünü daha net ortaya koyacak.

Emekli zamlarında enflasyon etkisi ve beklentiler öne çıkıyor. Emekli maaşları tarafında ise yıl başında yapılan artışlar, 6 aylık enflasyon verilerine göre şekillenmişti. Ocak döneminde SSK ve Bağ-Kur emeklileri için yüzde 12, memur emeklileri için ise yüzde 18 civarında artış oranları gündeme gelmişti.

AA Finans'ın nisan ayı Enflasyon Beklenti Anketi'ne katılan ekonomistlerin nisan ayı için yüzde 3,19'luk tahmininin gerçekleşmesi durumunda emekli zammı için 4 aylık enflasyon farkının 13,54 olması bekleniyor. Nisan ayı enflasyonunun, para politikası adımları ve piyasa beklentileri açısından kritik bir eşik olması bekleniyor. Açıklanacak rakamlarla birlikte, yılın geri kalanına ilişkin enflasyon patikasına dair öngörüler de güncellenecek.